พระครูสุวิมลบุญญากร (หลวงปู่บุญพิน กตฺปุญฺโญ)

  

พระครูสุวิมลบุญญากร

(หลวงปู่บุญพิน กตปุญโญ)

วัดผาเทพนิมิตร

ต.นิคมน้ำอูน อ.นิคมน้ำอูน จ.สกลนคร





ชาติภูมิ

หลวงปู่บุญพิน กตปุญโญ มีนามเดิมว่า บุญพิน เจริญชัย โยมบิดาชื่อ คุณพ่อไพ เจริญชัย โยมมารดาชื่อ คุณแม่จันที เจริญชัย
ถือกำเนิดเมื่อวันขึ้น 4 ค่ำ เดือน 4 ปีระกา พุทธศักราช 2476 ตรงกับวันจันทร์ที่ 27 เมษายน พ.ศ. 2476 ณ บ้านนาบ่อ หมู่ที่ 6 ตำบลปลาไหล อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร  หลวงปู่มีพี่น้องร่วมบิดา–มารดาเดียวกันรวม 8 คน คือ
1. นายกามี เจริญชัย
2. นางคำเขียน เจริญชัย (ถึงแก่กรรม)
3. นางคำปั่น เจริญชัย
4. หลวงปู่บุญพิน กตปุญโญ
5. นางวิเศษ เจริญชัย
6. นางทองเทศ เจริญชัย
7. พ.ท. วรเดช เจริญชัย
8. นางเทวา เจริญชัย

ปฐมวัยหลวงปู่บุญพิน ได้เรียนหนังสือที่โรงเรียนนาบ่อจบชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ระดับการเรียนอยู่ในเกณฑ์ดีมาก หลังจากจบชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 แล้ว โยมบิดา–โยมมารดาได้ให้ออกมาช่วยงานที่บ้าน เพราะที่บ้านมีอาชีพหลักคือ การทำนา ท่านได้ช่วยงานโยมบิดา–โยมมารดา จนถึงอายุ 17 ปี พอขึ้นทะเบียนทหารแล้วได้ลาโยมบิดา–โยมมารดา ไปอยู่กับพี่สาวที่บ้านนาทม ช่วยพี่สาวค้าขายและเป็นช่างเย็บผ้า พอถึงหน้านาก็ทำนา พอถึงหน้าแล้งก็ต้มเกลือใส่เรือกระแซงไปขาย หมดหน้าเกลือก็รับจ้างขนข้าวล่องเรือตามแม่น้ำสงคราม แม่น้ำโขง ไปขายในตลาดนครพนม ได้ประกอบอาชีพอย่างนี้เป็นระยะเวลาติดต่อกันนานถึง 5 ปี จนเกิดความเหนื่อยล้าเบื่อหน่ายในการค้าขาย และได้พิจารณาเห็นความทุกข์อยู่ตลอดเวลา
ในช่วงนั้นหลวงปู่มีศรัทธา อยากบวชในบวรพระพุทธศาสนาขึ้นมาอย่างแรงกล้า แต่พี่สาวอยากให้ครองเรือน หลวงปู่ท่านระลึกได้ว่า โยมบิดาอยากให้บวชให้ท่านเสียก่อนที่จะครองเรือน จึงลาพี่สาวกลับไปปรึกษาโยมบิดา–โยมมารดา ที่บ้านนาบ่อ อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร ซึ่งโยมบิดา–โยมมารดาก็อนุญาตแต่โดยดี

เข้าสู่แดนธรรมพอ อายุได้ 23 ปี หลวงปู่ได้ตัดสินใจเข้าสู่ชีวิตใต้ร่มกาสาวพัตร์ โดยมีหลวงปู่สีลา อิสฺสโร เป็นผู้รับไว้และได้รับเป็นนาค ต่อมาหลวงปู่สีลา อิสฺสโร ได้ทำบุญอุทิศให้โยมมารดา และได้ให้หลวงปู่บุญพิน เป็นผู้รับบวชในครั้งนั้นด้วย

การอุปสมบทในวันที่ 6 พฤษภาคม พ.ศ. 2498 เวลา 14.35 น. ท่านได้บรรพชาและอุปสมบทเป็นพระภิกษุในพระพุทธศาสนา ณ วัดป่าอิสระธรรม บ้านวาใหญ่ ตำบลวาใหญ่ อำเภออากาศอำนวย จังหวัดสกลนคร โดยมีพระอุปัชฌาย์ พระกรรมวาจารย์ เรียงตามลำดับ ดังนี้
- หลวงปู่สีลา อิสฺสโร วัดป่าอิสระธรรม บ้านวาใหญ่ ตำบลวาใหญ่ อำเภออากาศอำนวย จังหวัดสกลนคร เป็นพระอุปัชฌาย์
- หลวงปู่อุ่น อุตฺตโม วัดอุดมรัตนราม อำเภออากาศอำนวย จังหวัดสกลนคร เป็นพระกรรมวาจาจารย์
- หลวงปู่ผ่าน ปญฺญาปทีโป วัดประทีปปุญญาราม อำเภออากาศอำนวย จังหวัดสกลนคร เป็นพระอนุสาวนาจารย์

งานด้านการปกครองและสมณศักดิ์
พ.ศ. 2519 เป็นเจ้าอาวาสวัดรัตนโสภณ
พ.ศ. 2527 เป็นเจ้าคณะตำบลวาริชภูมิ (ธ)
พ.ศ. 2541 เป็นเจ้าคณะตำบลวาริชภูมิ เขต 1 (ธ)
พ.ศ. 2541 ได้รับพระราชาทานแต่งตั้งเป็นพระครูสัญญาบัตร เจ้าคณะตำบลชั้นโท ในพระราชทินนาม ที่ “พระครูสุวิมลบุญญากร”
พ.ศ. 2545 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตร เจ้าคณะตำบลชั้นเอก ในพระราชทินนามเดิม ที่ “พระครูสุวิมลบุญญากร”

หลวงปู่บุญพิน กตปุญฺโญ ท่านเป็นพระที่ปฏิบัติดี ปฏิบัติชอบ เป็นพระเถราจารย์ที่ชาวจังหวัดสกลนคร พุทธศาสนิกชนทั่วทั้งประเทศไทยและต่างประเทศ ให้การเคารพและนับถือ ท่านพำนักปฏิบัติธรรมจำพรรษาอยู่ที่ วัดผาเทพนิมิตร บ้านดงสว่าง ตำบลนิคมน้ำอูน อำเภอนิคมน้ำอูน จังหวัดสกลนคร

ที่มา : http://www.sakoldham.com/ ,รายการพระธรรมค้ำแผ่นดิน, รายการภูพานธรรม รวบรวม/เรียบเรียง ๑๖  มิ.ย.  ๒๕๔๙

หลวงตาแตงอ่อน กลฺยาณธมฺโม

ลต.แตงอ่อน กัลยาณธัมโม

หลวงตาแตงอ่อน กลฺยาณธมฺโม

วัดป่าโชคไพศาล (วัดกัลยาณธัมโม)

บ้านหนองนาหาร ตำบลนาซอ

อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร


นามเดิม : แตงอ่อน บุตรศรี เป็นบุตรของนายพันธ์ และนางมุ่ย บุตรศรี
เกิด : วันเสาร์ที่ ๘ สิงหาคม พ.ศ. ๒๔๖๕ ตรงกับวันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๙ ปีจอ ณ บ้านม่วงไข่ อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร ต่อมาครอบครัวของท่านได้อพยบมาอยู่บ้างหนองนาหาร อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร

บรรพชา : เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. ๒๔๘๔ ณ วัดเสบุญเรือง อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร โดยมีพระอาจารย์อินทร์ เป็นพระอุปปัชฌาย์

อุปสมบท : เมื่อเดือนธันวาคม พ.ศ. ๒๔๘๕ณ วัดเสบุญเรือง อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร โดยมีพระอาจารย์อินทร์ เป็นพระอุปปัชฌาย์ พระอธิการบัว เป็นพระกรรมวาจาจารย์

ญัตติเป็นพระธรรมยุต : เมื่อวันที่ ๑๓ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๘๗ ณ วัดโพธิสมภรณ์ อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี โดยมีพระธรรมเจดีย์ (จูม พนฺธุโล) ขณะดำรงสมณศักดิ์เป็นพระเทพกวี วัดโพธิสมภรณ์ จังหวัดอุดรธานี เป็นพระอุปัชฌาย์ พระครูประสาทคุณานุกิจ เป็นพระกรรมวาจาจารย์ จากนั้นท่านได้ไปศึกษาธรรมปฏิบัติกับหลวงปู่สีลา อิสฺสโร ที่วัดอิสระธรรม บ้านวาใหญ่ อำเภออากาศอำนวย จังหวัดสกลนคร และพระอาจารย์ลี ธมฺมธโร ที่วัดทรายงาม อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี และพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ณ วัดบ้านป่าหนองผือ ตำบลนาใน อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร จนกระทั่งท่านพระอาจารย์มั่น มรณภาพ จังได้ย้ายไปอยู่วัดอรัญญวิเวก บ้านกุดเรือ วัดธรรมนิเวศวนาราม บ้านวานรนิวาส และวัดภูคอกม้า ตามลำดับ

ปัจจุบัน : หลวงตาแตงอ่อน กลฺยาณธมฺโม พำนัก ณ วัดป่าโชคไพศาล (วัดกัลยาณธัมโม บ้านหนองนาหาร อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร

ที่มา : หนังสือ “บูรพาจารย์” ,มูลนิธิพระอาจารย์มั่น ภูริทัตโด ,จัดพิมพ์ครั้งที่ ๓ (ก.ค.๒๕๔๕)


พระราชสังวรญาญ (หลวงพ่อพุธ ฐานิโย)

 

หลวงพ่อพุธ

พระราชสังวรญาญ (หลวงพ่อพุธ ฐานิโย)

วัดป่าสาละวัน อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา


ลูกศิษย์องค์สุดท้ายของ หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล

 

นามเดิม : พุธ อินทรหา

เกิด : เมื่อวันที่ ๘ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๖๔ ณ หมู่บ้านชนบท ตำบลหนองหญ้าเซ้ง อำเภอหนองโดน จังหวัดสระบุรี เป็นบุตรคนเดียวของบิดามารดา ครอบครัวมีอาชีพทำนาทำไร่ ในช่วงอายุได้ ๔ ขวบ บิดามารดาได้ถึงแก่กรรม ท่านจึงย้ายมาอยู่กับญาติพี่น้องที่ หมู่บ้านโคกพุทรา ตำบลตาลเนิ้ง อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร

อุปสมบท : ในช่วงวัยเยาว์ ท่านได้ออกศึกษาหาความรู้ในโรงเรียนประชาบาลวัดไทรทอง ท่านได้เรียนจบชั้นประถมศึกษาปีที่ ๖ จึงได้ลาออกมาแล้วบรรพชาเป็นสามเณรเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๗๙ เมื่อมีอายุได้ ๑๕ ปี ที่วัดอินทร์สุวรรณ บ้านโคกพุทรา ตำบลตาลเนิ้ง อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร โดยมีท่าน พระครูวิบูลย์ธรรมขันธ์ เจ้าคณะอำเภอสว่างแดนดิน เป็นพระอุปัชฌาย์ หลังบรรพชาแล้วได้ติดตาม พระอริยคุณาธาร (เส็ง ปุสฺโส) ธุดงค์ไปยังจังหวัดอุบลฯ ได้ฝากตัวเป็นศิษย์พระอาจารย์พร สุมโน พระอาจารย์พรได้นำท่านไปฝากเป็นศิษย์ของหลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล ที่วัดบูรพาราม อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี วันที่ ๔ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๘๑ ได้บรรพชาเป็นสามเณรฝ่ายธรรมยุต ที่วัดบูรพาราม อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี โดยมี พระศาสนาดิลก (เสน ชิตเสโน) เป็นพระอุปัชฌาย์

อุปสมบท : เมื่อวันที่ ๒๔ กรกฎาคม พุทธศักราช ๒๔๘๕ ณ วัดปทุมวนาราม กรุงเทพมหานคร โดยมี พระปัญญาพิศาลเถร (หนู) เป็นพระอุปัชฌาย์ พระธรรมปาโมกข์ (บุญมั่น มนฺตาสโย) เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระปลัดบัว เป็นพระอนุสาวนาจารย์
ปีพุทธศักราช ๒๔๘๗ – ๒๔๘๙ ท่านได้อพยพกลับไปจำพรรษาที่วัดบูรพาราม จังหวัดอุบลราชธานี ระหว่างนั้น ท่านได้อาพาธอย่างหนักด้วยโรควัณโรค ต่อมาท่านได้พบกับ หลวงปู่ฝั้น อาจาโร และท่านก็ได้ช่วยรักษาโดยการให้เพ่งถึง เพ่งอาการ ๓๒ โดยให้พิจารณาถึงความตายให้มากที่สุด ทั้งยังคอยให้กำลังใจกับท่านตลอดเวลา ท่านปฏิบัติตามคำสอนของหลวงปู่ฝั้น อาจาโร ได้ปีเศษ จิตเกิดมรณนิมิตเห็นตัวเองนอนตายแล้วแสดงอาการต่างๆ มีเกิดขึ้น ตั้งอยู่แล้วดับไป เป็นต้น กายหายเหลือแต่จิตเพียงดวงเดียวสว่างไสวอยู่เป็นที่อัศจรรย์ จากนั้นมาวัณโรคที่ว่าร้ายไม่มียารักษาได้ในสมัยนั้นได้หายเป็นปลิดทิ้ง

จนกระทั่งเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๑๓ ท่านได้รับนิมนต์ให้รับตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดป่าสาละวัน จังหวัดนครราชสีมา ในระยะเวลาที่ท่านเป็นเจ้าอาวาส ท่านปฏิบัติกิจของสงฆ์อย่างไม่หยุดยั้ง และทำหน้าที่เป็นวิทยากรบรรยายธรรม สร้างคุณประโยชน์ต่อศาสนามากมาย และได้สร้างโรงเรียนราชอุปถัมภ์ สร้างอาคารให้เด็กนักเรียน มอบทุนสนับสนุนการก่อตั้งมูลนิธิของโรงเรียน ตลอดจนหน่วยงาน ราชการต่างๆ นอกจากนี้ท่านยังช่วยจัดซื้อเครื่องมือแพทย์ให้กับโรงพยาบาลเสมอๆ อีกทั้งยังมอบทุนสนับสนุนการก่อสร้างตึกสงฆ์อาพาธ โรงพยาบาลมหาราช จังหวัดนครราชสีมา รวมทั้งมอบทุนสนับสนุนการก่อตั้งมูลนิธิของโรงพยาบาลต่างๆ อีกด้วย

ตำแหน่งทางคณะสงฆ์ :
• พ.ศ. ๒๔๙๕ ได้รับการแต่งตั้งให้เป็น ผู้ช่วยเจ้าคณะอำเภอวารินชำราบ (ธ)
• พ.ศ. ๒๔๙๖ ได้รับการแต่งตั้งให้เป็น เจ้าอาวาสวัดป่าแสนสำราญ อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี
• พ.ศ. ๒๕๐๐ ได้รับการแต่งตั้งให้เป็น เจ้าคณะอำเภอวารินชำราบ (ธ)
• พ.ศ. ๒๕๑๑ ได้รับการแต่งตั้งให้เป็น เจ้าคณะจังหวัดศรีสะเกษ (ธ)
• พ.ศ. ๒๕๑๓ ได้รับการแต่งตั้งให้เป็น เจ้าอาวาสวัดป่าสาละวัน เมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๓

สมณศักดิ์ :
• พ.ศ. ๒๕๐๐ พระครูสัญญาบัตร ชั้นตรี ที่ “พระครูพุทธิสารสุนทร”
• พ.ศ. ๒๕๑๒ พระราชาคณะ ชั้นสามัญ ที่ "พระชินวงศาจารย์"
• พ.ศ. ๒๕๒๗ พระราชาคณะ ชั้นสามัญ ที่ "พระภาวนาพิศาลเถร"
• พ.ศ. ๒๕๓๕ พระราชาคณะ ชั้นราช ที่ "พระราชสังวรญาณ"

มรณภาพ : หลวงพ่อพุธ ท่านได้ถึงแก่มรณภาพเมื่อวันที่ ๑๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๒ สิริรวมอายุได้ ๗๘ ปี พรรษา ๕๖

ที่มา : http://jedeethai.blogspot.com/2009/12/blog-post_9538.html
http://th.wikipedia.org/wiki/พระราชสังวรญาณ_(พุธ_ฐานิโย)#cite_note-1

พระเทพสิทธาจารย์ (หลวงปู่จันทร์ เขมิโย)

 

ลป.จันทร์ เขมิโย

พระเทพสิทธาจารย์

(หลวงปู่จันทร์ เขมิโย)

วัดศรีเทพประดิษฐาราม อำเภอเมือง จังหวัดนครพนม

 

นามเดิม : จันทร์ สุวรรณมาโจ เป็นบุตรของนายวงศ์เสนา และนางโย สุวรรณมาโจ
เกิด : วันจันทร์ที่ ๕ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๒๘ ตรวกับวันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๑ ปีมะเส็ง ที่บ้านท่านอุเทน ตำบลท่านอุเทน อำเภอท่าอุเทน จังหวัดนครพนม

บรรพชา : พ.ศ. ๒๔๓๔ อายุ ๑๐ ขวบ เพื่ออุทิศส่วนกุศลให้บิดาที่ถึงแก่กรรม (บวชหน้าไฟ) โดยมีพระขันธ์ ขนฺติโก เป็นพระอุปัชฌาย์ ที่วัดโพนแก้ว อำเภอท่าอุเทน จังหวัดนครพนม

ญัตติเป็นพระธรรมยุต : ท่านอาจารย์เสาร์ กนฺตสีลเถร ได้นำหลวงปู่จันทร์ไปประกอบพิธีทัฬหิกรรมเป็นพระภิกษุสามเณรในคณะธรรมยุตโดยสมบูรณ์ ณ พระอุโบสถวัดศรีทอง (วัดศรีอุบลรัตนาราม) อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี โดยมีพระสังฆรักขิโต (พูน) วัดศรีทอง เป็นพระอุปัชฌาย์ พระครูหนู ฐิตปญฺโญ (คือ พระปัญญาพิศาลเถระ) วัดใต้ เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระครูประจักษ์อุบลคุณ (สุ้ย ญาณาสโย) เป็นพระอนุสาวนาจารย์ ได้รับฉายา เขมิโย

สมณศักดิ์ : พ.ศ. ๒๕๐๒ ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นเทพที่ พระเทพสิทธาจารย์

มรณภาพ : ด้วยโรคชรา เมื่อวันศุกร์ที่ ๒ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๑๖ สิริรวมอายุได้ ๙๒ ปี พรรษา ๗๑



ที่มา : หนังสือ “บูรพาจารย์” ,มูลนิธิพระอาจารย์มั่น ภูริทัตโด ,จัดพิมพ์ครั้งที่ ๓ (ก.ค.๒๕๔๕)

พระครูวิเวกพุทธกิจ (หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล)

 

พระครูวิเวกพุทธกิจ (หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล)

วัดเลียบ อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี

ลป.เสาร์ กนฺตสีโล


นามเดิม : เสาร์

เกิด : วันที่ ๒ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๐๒ ที่บ้านข่าโคม ตำบลหนองขอน อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี (ประวัติเกี่ยวกับบิดามารดาไม่มีบันทึกไว้)

การศึกษา : ได้ศึกษาอักษรธรรม อักษรขอม อักษรไทยน้อย และหนังสือไทย

อุปสมบท : ที่วัดใต้ ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี ต่อมาท่านพระอาจารย์เสาร์ได้เป็นเจ้าอาวาสวัดเลียบ ซึ่งอยู่ใกล้กับวัดใต้นั่นเอง

ญัตติเป็นพระธรรมยุต : ที่วัดศรีทอง (ปัจจุบันคือ วัดศรีอุบลรัตนาราม) อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี มีพระครูทา โชติปาโล เป็นพระอุปัชฌาย์ เจ้าอธิการสีทา ชยเสโน เป็นพระกรรมวาจาจารย์ ภายหลังได้มาอยู่ที่วัดเลียบ ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี
ท่านพระอาจารย์เสาร์เป็นพระภิกษุที่มีความเพียรเป็นเลิศ มีความสงบเสงี่ยม กิริยามายาทอ่อนน้อม สุขุม พูดน้อย มีอัธยาศัยน้อมไปทางสมถะวิปัสสนา และพอใจแนะนำสั่งสอนผู้อื่นในทางนั้นด้วย เป็นผู้ใฝ่ใจในธุดงควัตร หนังในพระธรรมวินัย ถือปฏิบัติโดยเคร่งครัด ชอบวิเวก ไม่ติดถิ่นที่อยู่ ได้เดินธุดงค์เจริญสมณธรรมตามป่าเขาและจำพรรษาตามป่าเขาในถิ่นต่างๆ ทั่งภาคอีสานเป็นเวลาหลายพรรษา
เมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๐ ได้กลับมายังจังหวัดอุบลราชธานี สำนักของท่านอยู่ที่บ้านข่าโคมอันเป็นชาติภูมิของท่านบ้าง ที่วัดเลียบบ้าง ที่วัดดอนธาตุ พิบูลมังสาหาร บ้าง ท่านอาจารย์เสาร์เป็นผู้เจริญด้วยศีล สมาธิ ปัญญา และพรหมวิหารธรรม เมื่อกลับจากธุดงค์ท่านได้นำความรู้เผยแผ่สั่งสอนแก่ลูกศิษย์ทั้งหลาย ศิษย์องค์สำคัญของท่านที่มีชื่อเสียง คือ ท่านพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺตเถร
ในเรื่องวงศ์ธรรมยุตในภาคอีสาน หลวงปู่เทสก์ได้กล่าวถึงท่านพระอาจารย์เสาร์ไว้ดังนี้ “ท่านพระอาจารย์เสาร์ แท้ที่จริงควรจะมีประวัติไว้อ่านกันสนุกบ้างก็จะดี แต่ไม่ค่อยจะเห็นประวัติของทาน หรือมี ข้าพเจ้าก็ไม่ทราบ ได้ยินแต่ท่านเล่าให้ฟังว่า เป็นสมภารอยู่ที่วัดเลียบได้ ๑๐ กว่าพรรษา คิดเลื่อมใสในภาคคณะธรรมยุต จึงยอมสละญัตติเป็นธรรมยุต ฆ้องกลองสำหรับตีในงานประเพณีทำบุญที่อึกทึกครึกโครมในสมัยนั้น ซึ่มีอยู่ประจำวัดของท่าน ท่านก็สละทิ้งหมด ญัตติเป็นธรรมยุตแล้วก็อยู่วัดนั้น ต่อมาพวกที่เขาไม่ชอบเขาก็โกรธ พวกที่ชอบเขาบอกว่า “ของเหล่านั้นไม่จำเป็น เป็นสงฆ์ขอให้ปฏิบัติถูกต้องตามธรรมวินัยก็แล้วกัน” ข้าพเจ้าก็ลืมถามไปว่า ภูมิลำเนาของท่านเกิดบ้านใด อำเภอใด มารดาบิดาพี่น้องของท่านมีกี่คน แต่เชื่อว่าท่านอยู่ใกล้เมืองอุบลราชธานีนี้แหละ เพราะท่านเคยพูดถึงเรื่องญาติของท่านบวชแล้วไปอยู่หลวงพระบาง เพราะคนชาวหลวงพระบางชอบใจได้มานิมนต์ญาติของท่านไป ท่านนั้นก็ลืมชื่อไปเหมือนกัน ไม่ทราบว่าชื่ออะไร จึงน่าเสียดายประวัติของท่านมาก ไม่มีใครบันทึกไว้ ส่วนข้าพเจ้าเองก็ไม่คิดจะบันทึกเสียด้วย ทั้งๆ ที่ท่านเล่าให้ฟังสอดๆ อยู่นั่นเอง มันจะเป็นเพราะพระกัมมัฏฐานในขณะนั้นไม่คิดจะบันทึกอะไรทั้งหมด คิดจะทำความเพียรภาวนาอย่างเดียว การบันทึกนั้นบันทึกนี่เรื่องราวต่างๆ เป็นเหตุให้ยุ่งสมอง ทำอารมณ์ให้ฟุ้งมาก”
มรณภาพ : ใน พ.ศ. ๒๔๘๔ ท่านพระอาจารย์เสาร์ กนฺตสีลเถร ได้จำพรรษาอยุ่ที่วัดดอนธาตุ และได้เริ่มอาพาธเพราะโรคชรามาแต่ในพรรษานั้น เมื่อออกพรรษาแล้ว ท่านได้ทำบุญอุทิศส่วนกุศลสนองคุณพระอุปัชฌาย์ที่มรณภาพแล้ว ณ อำเภอวรรณไวทยากร นครจำปาศักดิ์ ประเทศลาว ครั้นทำบุญเสร็จโรคก็กำเริบมากขึ้น จึงพยายามเดินทางกลับ พอมาถึงวัดมหาอำมาตยาราม นครจำปาศักดิ์ ก็ได้มรณภาพลงในวันนั้น ในอิริยาบถนั่งก้มกราบพระประธานในพระอุโบสถ การมรณภาพของท่านพระอาจารย์เสาร์นับว่าประกอบพร้อมด้วยความมีสติอันไพบูลย์ ตรงกับวันที่ ๓ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๘๔ สิริรวมอายุได้ ๘๒ ปี ๓ เดือน ๑ วัน คณะสงฆ์และอุบาสกอุบาสิกาชาวเมืองอุบลราชธานีและพื้นที่ใกล้ไกลได้กราบขอโอกาสและขอขมาสรีระศพขององค์ท่าน เพื่อนำกลับมาจัดงานฌาปนกิจที่วัดบูรพาราม อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี ในเดือนเมษายน พ.ศ.๒๔๘๕ โดยมีท่านพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺตเถร เป็นกำลังสำคัญ
--------------------------------------------------
ประวัติท่านพระอาจารย์เสาร์ กนฺตสีลเถร เรียบเรียงจากบันทึกของสมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (อ้วน ติสฺโส) ในงานพระราชทานเพลิงศพและในงานฌาปนกิจ ที่จังหวัดอุบลราชธานี เมื่อวันที่ ๑๐-๑๖ เมษายน ๒๔๘๖ และข้อมูลจาก “วงศ์ธรรมยุตในภาคอีสาน” โดย หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
 

ที่มา : หนังสือ “บูรพาจารย์” ,มูลนิธิพระอาจารย์มั่น ภูริทัตโด ,จัดพิมพ์ครั้งที่ ๓ (ก.ค.๒๕๔๕)

หลวงปู่ชอบ ฐานสโม




ลป.ชอบ ฐานสโม

หลวงปู่ชอบ ฐานสโม

วัดป่าสัมมานุสรณ์

บ้านโคกมน ตำบลผาน้อย อำเภอวังสะพุง จังหวัดเลย


นามเดิม : บ่อ แก้วสุวรรณ เป็นบุตรของนายมอ และนางพิลา สุวรรณ

เกิด : วันที่ ๑๒ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๔๔ ตรงกับวันพุธ ขึ้น ๕ ค่ำ เดือน ๓ ปีฉลู ณ บ้านโคกมน ตำบลผาน้อย อำเภอวังสะพุง จังหวัดเลย

บรรพชา : เมื่ออายุ ๑๙ ปี ณ วัดบ้านนาแก ตำบลบ้านนากลาง อำเภอหนองบัวลำภู จังหวัดอุดรธานี (ปัจจุบันคือ จังหวัดหนองบัวลำภู

อุปสมบท : หลังจากใช้ชีวิตเป็นสามเณรอยู่ถึง ๔ ปีกว่า ท่านก็ได้อุปสมบทเมื่อวันที่ ๒๑ มีนาคม พ.ศ. ๒๔๖๗ (อายุ ๒๓ ปี) ณ วัดสร่างโศก (ปัจจุบันคือ วัดศรีธรรมาราม) อำเภอยโสธร จังหวัดอุบลราชธานี (ปัจจุบันคือ จังหวัดยโสธร) โดยมี พระครูวิจิตรวิโสธนาจารย์ เป็นพระอุปัชฌาย์ พระอาจารย์แดงเป็นกรรมวาจาจารย์ ได้รับฉายาว่า “ฐานสโม” ในพรรษาที่ ๓ ของการอุปสมบท พ.ศ. ๒๔๗๐ ท่านได้เดินทางมาจำพรรษาอยู่ ที่วัดป่าหนองบัวบาน ณ ที่นี้เอง นอกจากจะเป็นที่ภาวนาดีแล้ว หลวงปู่ยังได้มีโอกาสพลเพื่อนภิกษุรูปหนึ่ง ได้เป็นกัลยาณมิตรต่อกันตลอดมา ภิกษุรูปนั้นเม้จะมีอายุมากกว่าท่านกว่าสิบปี แต่เมื่อมีพรรษาอ่อนกว่าท่านเล็กน้อย ก็มิได้ถือตัวประการใด คงใกล้ชิดสนิทสนมร่วมปฏิบัติธรรม สนทนาธรรม แลกเปลี่ยนธรรมสากัจฉาต่อกันเป็นอย่างดี ภิกษุท่านนั้น คือท่านที่เรารู้จัก เราเคารพบูชากันในภายหลังในนามว่า “หลวงปู่ขาว อนาลโย” แห่งวัดถ้ำกลองเพล นั่นเอง (*หลวงปู่ขาว อนาลโย ญัตติเป็นพระภิกษุในสายธรรมยุตในวันที่ ๑๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๖๘ แต่เนื่องจากในขณะนั้น วันขึ้นปีใหม่ถือเอาวันที่ ๑ เมษายน ดังนั้นท่านทั้งสองจึงมีพรรษาเดียวกัน และเป็นพรรษาเดียวกันกับ หลวงปู่อ่อน ญาณสิริ หลวงปู่หลุย จนฺทสาโร – โดยเรียงลำดับจากวันเวลาอุปสมบทได้ดังนี้ ๑. หลวงปู่อ่อน ๒๕ ม.ค.๒๔๖๗ ๒.หลวงปู่ชอบ ๒๑ มี.ค.๒๔๖๗ ๓.หลวงปู่หลุย ๑๔ พ.ค.๒๔๖๘ ๔.หลวงปู่ขาว ๑๔ พ.ค.๒๔๖๘ (หลังหลวงปู่หลุย ๑๕ นาที) จาก หนังสือ “จันทสาโรนุสรณ์ : ผู้จัดทำ)
ท่านทั้งสอง (หลวงปู่ชอบและหลวงปู่ขาว) ได้จำพรรษาอยู่ร่วมกันเป็นเวลา ๓ พรรษา ในระหว่างนี้ โยมมารดาของท่านได้มาถวายจังหัน รวมถึงฟังเทศน์ที่วัด บางครั้งหลวงปู่ก็ได้ไปเทศน์โปรดที่บ้าน ทำให้โยมมารดาของท่านได้มาถือศีล ๘ ที่วัด และต่อมาก็ปลงใจโกนผมบวชชีด้วยเป็นผลในการภาวนา และเมื่อท่านได้สงเคราะห์ญาติพอสมควรแล้ว อีกทั้งโยมมารดาของท่านก็สามารถเป็นที่พึ่งของตัวเองได้ ท่านจึงไปสถานที่ใหม่ เพราะไม่ต้องการ ติดถิ่นติดที่อยู่ โดยท่านได้ไปจำพรรษาที่วัดป่าหนองวัวซอ ณ ที่นี้ ท่านได้พบกับหลวงปู่หลุย จนฺทสาโร ซึ่งเป็นชาวเมืองเลยด้วยกัน ท่านได้พบกับท่านพระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต ณ เสนาสนะป่าบ้านสามผง อำเภอศรีสงคราม จังหวัดนครพนม ในหน้าแล้วก่อนที่จะเข้าพรรษาที่ ๕ ของท่าน ท่านเล่าว่า “พอท่านกราบนมัสการท่านพระอาจารย์มั่น ขณะวางอัฐบริขารลง ก็โดยท่านดุให้ออกจากสำนัก ท่านเองก็ตกใจ ได้แต่เก็บอัฐบริชารแล้วออกเดินทาง กะว่าจะไปค้างอยู่ที่สำนักหนึ่งซึ่งอยู่ไม่ไกลนัก ฉันเช้าเสร็จค่อยออกเดินทางต่อไป รุ่งเช้าเมื่อท่านฉันจังหันเสร็จแล้ว ก็พอดีมีพระเณร ๒ รูปเข้ามากราบเรียนท่านว่า ท่านอาจารย์มั่นให้มาตามกลับไป เมื่อท่านกลับไปกราบท่านพระอาจารย์มั่นในครั้งนี้ ท่านทักทายด้วยเมตตายิ้มแย้มแจ่มใส พร้อมกับบอกให้พระเณรจัดกุฏิที่พักให้ ภายหลังท่านได้เดินธุดงค์ไปตามป่าตามเขาในเขตภาคเหนือหลายพื้นที่ รวมถึงประเทศพม่า พ.ศ.๒๔๘๙ หลวงปู่ขาวชวนท่านกลับอีสาน ท่านจึงได้มาจำพรรษาที่ป่าช้าวังหินโง้น ซึ่งปัจจุบันก็คือวัดป่าโดกมน พ.ศ.๒๕๐๑ ผู้ใหญ่ถัน วงษา ได้ถวายที่ดินให้หลวงปู่เพื่อสร้างวัด โดยมีชาวบ้านร่วมสมทบอีกจนเป็นที่ดินกว่าร้อยไร่ ซึ่งปัจจุบันคือ วัดป่าสัมมานุสรณ์

มรณภาพ : วันที่ ๘ มกราคม พ.ศ. ๒๕๓๘ ณ วัดป่าสัมมานุสรณ์ สิริรวมอายุได้ ๙๓ ปี ๑๑ เดือน ๒๗ วัน พรรษา ๗๐


ที่มา : หนังสือ “บูรพาจารย์” ,มูลนิธิพระอาจารย์มั่น ภูริทัตโด ,จัดพิมพ์ครั้งที่ ๓ (ก.ค.๒๕๔๕)

พระครูกันตธรรมคุณ (หลวงปู่จันทา กนฺตธมฺโม)

ประวัติพระครูกันตธรรมคุณ (หลวงปู่จันทา กนฺตธมฺโม)
อดีตเจ้าอาวาสวัดโนนสะอาด ต.ส่องดาว อ.ส่องดาว จ.สกลนคร
.......................................................
IMG_1601

พระครูกันตธรรมคุณ (หลวงปู่จันทา กนฺตธมฺโม) นามเดิมชื่อจันทา นามสกุล พิมพาเลีย เกิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ ๑๕ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๗๗ ตรงกับวันขึ้น ๙ ค่ำ เดือน ๑๒ ปีจอ ณ บ้านสว่างใหญ่ อ.โพนทอง จ.ร้อยเอ็ด

เป็นบุตรของนายหมี และนางน้อย รัตนวงศ์ มีพี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกัน คือ
๑. นางแพง (อยู่ที่บ้านหนองตาล อ.สว่างแดนดิน ถึงแก่กรรมแล้ว)
๒. นางสา (ถึงแก่กรรมแล้ว)
๓. นางมี สาครเจริญ (อยู่ที่บ้านหนองหลวง อ.สว่างแดนดิน ถึงแก่กรรมแล้ว)
๔. พระครูกันตธรรมคุณ (ผู้ถึงแก่มรณภาพ)
และ มีพี่น้องต่างบิดา ๔ คน คือ
๑. นายหนู สาครเจริญ (อยู่ที่บ้านไทยเจริญ ถึงแก่กรรมแล้ว)
๒. นางสวรรค์ หล้าชน (อยู่ที่บ้านหนองหลวง ปัจจุบันยังมีชีวิตอยู่)
๓. นางบุษบา สมจิตร (อยู่ที่บ้านหนองหลวง ปัจจุบันยังมีชีวิตอยู่)
๔. นายหก สาครเจริญ (อยู่ที่บ้านหนองหลวง ถึงแก่กรรมแล้ว)
ชีวิตในปฐมวัย
หลวง ปู่ได้ติดตามบิดา-มารดา ซึ่งย้ายมาอยู่ที่บ้านหนองหลวง อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร ตั้งแต่วัยเยาว์ และเมื่ออายุครบเกณฑ์ได้เข้าเรียนที่โรงเรียนหนองหลวงวัฒนานุกูล (ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อ เป็น โรงเรียนหนองหลวงวิทยานุกูล) โดยพักอาศัยอยู่กับน้าชายคือ นายบุญ รัตนวงศ์ ประมาณ ๗ ปี เมื่ออายุได้ ๑๔ ปี ได้บรรพชาเป็นสามเณรที่วัดสโมสรประชาสามัคคี บ้านหนองหลวง เป็นเวลา ๑ ปี เมื่อลาสิกขาบทแล้ว ได้ช่วยเหลือบิดามารดาทำไร่ ทำนา จนเมื่ออายุได้ ๒๔ ปี จึงได้เข้ารับการบรรพชา-อุปสมบท เมื่อวันที่ ๙ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๐๑ ที่วัดประชานิยม บ้านหนองหลวง อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร โดยมี พระธรรมเจดีย์ (จูม พนฺธุโล) วัดโพธิสมภรณ์ จ.อุดรธานี เป็นพระอุปัชฌาย์, พระวิบูลธรรมภาณ (ทองทิพย์ อภิวณฺโณ) วัดศรีโพนเมือง อ.เมือง จ.สกลนคร เป็นพระกรรมวาจาจารย์, พระพิศาลศาสนกิจ (สนธิ์ ขนฺตยาคโม) วัดสุทธิมงคล อ.พรรณานิคม เป็นพระอนุสาวนาจารย์ ได้รับฉายาว่า “กนตฺธมฺโม” แปลว่า ผู้มีธรรมน่ารัก เมื่ออุปสมบทแล้ว ได้ศึกษาอบรมและปฏิบัติธรรมในสำนักครูบาอาจารย์ต่างๆ
การศึกษาพระปริยัติธรรม
พ.ศ. ๒๕๐๓ สอบไล่ได้นักธรรมชั้นโท ณ สำนักเรียนวัดศรีสว่างแดนดิน
อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร
สถานที่เคยอยู่จำพรรษา
พ.ศ. ๒๕๐๑-๒๕๐๔ ที่วัดบูรพาราม อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร
พ.ศ. ๒๕๐๕-๒๕๐๖ ธุดงค์ไปกับหลวงปู่สรวง สิริปุญฺโญ ที่ อ.คำชะอี จ.มุกดาหาร
พ.ศ. ๒๕๐๗-๒๕๐๘ วัดประชานิยม ร่วมกับ หลวงปู่พร สุมโน, พระราชญาณมุนี, หลวงปู่พันธ์, หลวงปู่ก้าน จิตฺตธมฺโม, หลวงปู่วงศ์ สุภาจาโร เป็นอาทิ
พ.ศ. ๒๕๐๘-๒๕๐๕ ได้รับนิมนต์จากญาติโยม บ้านส่องดาว ให้ไปเป็นประธานในการก่อสร้างวัดโนนสะอาด
พ.ศ. ๒๕๒๖ จำพรรษากับหลวงปู่มหาบุญมี สิรินฺธโร วัดป่าภูดิน ต.บ้านผือ อ.บ้านผือ จ.อุดรธานี
พ.ศ. ๒๕๒๗-๒๕๓๕ วัดโนนสะอาด
พ.ศ. ๒๕๓๖ จำพรรษาที่วัดป่าห้วยลาด อ.ภูเรือ จ.เลย
พ.ศ. ๒๕๓๗ จนถึงมรณภาพ ณ วัดโนนสะอาด
การบำเพ็ญสาธารณะประโยชน์
ได้ ร่วมกับพระอาจารย์วัน อุตฺตโม ดำเนินการขอไฟฟ้าจากหมู่บ้านหนองหลวง อ.สว่างแดนดิน เข้าสู่วัดถ้ำอภัยดำรงธรรม อ.ส่องดาว ระยะทางยาวประมาณ ๑๕ กม. โดยขอรับการสนับสนุนด้านงบประมาณ จาก ฯพณฯ ศาสตราจารย์สัญญา ธรรมศักดิ์ นายกรัฐมนตรี (ขณะนั้น) จำนวน ๕๘,๐๔๘.๕๐ บาท (ห้าหมื่นแปดพันสี่สิบแปดบาทห้าสิบสตางค์) และจาก พ.อ.เล็ก สุวรรณศร ผู้ว่าราชการจังหวัดสกลนคร (ขณะนั้น) อีกจำนวน ๔๐,๐๐๐ บาท (สี่หมื่นบาทถ้วน) โดยมี ร.อ.วีรศักดิ์ พรหมสาขา ณ สกลนคร เป็นผู้ประสานงานกับท่านผู้ว่าราชการจังหวัดสกลนคร
§ พ.ศ. ๒๕๒๓ เป็นประธานสร้าง โรงพยาบาลส่องดาว สืบเนื่องมาจาก นายสมศักดิ์ ศรีตระกูล นายอำเภอส่องดาว (ขณะนั้น) และพ่อกำนันพรหม สุราช ได้มาปรึกษากับหลวงปู่เพื่อขอให้ท่านช่วยเจรจาของที่ดินจาก แม่เกตุ คุณอุ่น จำนวน ๒๑ ไร่เศษ ซึ่งคุณแม่อุ่นก็ยินดีบริจาคให้ ส่วนงบประมาณด้านอื่นๆ หลวงปู่ได้ขอรับการสนับสนุนจาก พล.อ.อ.ทวี จุลละทรัพย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข (ขณะนั้น) ได้อนุมัติงบประมาณสนับสนุนจำนวน ๑ ล้านบาทเศษ นอกจากนี้หลวงปู่ยังให้การสนับสนุนโรงพยาบาลแห่งนี้ตลอดมา
§ ได้ให้การสนับสนุนการก่อตั้งโรงเรียนมัธยมประจำอำเภอส่องดาว โดยในระยะแรกๆ ให้โรงเรียนตั้งอยู่ภายในวัดโนนสะอาด ต่อมาเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๙ ทางโรงเรียนจึงได้ย้ายออกไปตั้ง ณ สถานที่ปัจจุบัน แต่หลวงปู่ก็ยังให้การสนับสนุนตลอดมา
§ เป็นประธานก่อสร้างศูนย์การศึกษานอกโรงเรียนอำเภอส่องดาว (กศน.ส่องดาว) โดยสร้างศูนย์นี้ภายในวัดโนนสะอาด
§ เป็นประธานในการสร้างห้องสมุดประชาชนอำเภอส่องดาว นอกจากนี้ยังช่วยพระอาจารย์วัน อุตฺตโม ในการสร้างสาธารณูปโภค เช่น ฝาย อ่างเก็บน้ำ และประปาหมู่บ้าน ตลอดจนให้ทุนการศึกษา ทุนอาหารกลางวันแก่โรงเรียนต่างๆ ตลอดมา
ตำแหน่งหน้าที่การงาน
พ.ศ. ๒๕๒๓ เป็นเจ้าอาวาสวัดโนนสะอาด
พ.ศ. ๒๕๓๙ เป็นพระอุปัชฌาย์
พ.ศ. ๒๕๔๔ เป็นเจ้าคณะตำบลส่องดาว เขต ๑ (ธ)
สมศักดิ์
พ.ศ. ๒๕๓๘ เป็นพระครูสัญญาบัตร เจ้าคณะตำบลชั้นตรี (จต.ชต.) ในราชทินนามที่ “พระครูกันตธรรมคุณ”
พ.ศ. ๒๕๔๓ เป็นพระครูสัญญาบัตร เจ้าคณะตำบลชั้นโท (จต.ชท.) ในราชทินนามเดิม
พ.ศ. ๒๕๔๘ เป็นพระครูสัญญาบัตร เจ้าคณะตำบลชั้นเอก (จต.ชอ.) ในราชทินนามเดิม



ประวัติการอาพาธ
โดย ปกติหลวงปู่มีโรคประจำตัวคือโรคความดันโลหิตต่ำ ก่อนจะมรณภาพท่านไม่มีอาการผิดปกติ ยังคงปฏิบัติกิจวัตร เช่น ออกบิณฑบาต ปัดกวาดลานวัด และอื่นๆ ตามปกติ เมื่อเช้าวันที่ ๖ มกราคม ๒๕๕๔ พระลูกวัดได้ออกมารอที่หน้ากุฏิท่าน เพื่อรอท่านออกบิณฑบาตแต่ไม่เห็นออกมา จึงได้ไปบิณฑบาตก่อน เมื่อกลับมาแล้วจึงได้มานิมนต์หลวงปู่ไปฉันภัตตาหารที่ศาลาการเปรียญ เรียกท่าน แต่เงียบไม่มีเสียงตอบออกมาจากกุฏิ จึงส่องดูทางหน้าต่าง เห็นท่านจำวัดโดยหันศีรษะไปทางเท้า จึงได้บอกให้โยมงัดกุฏิเข้าไปดู เห็นหลวงปู่นอนแน่นิ่ง จึงช่วยกันนำส่งโรงพยาบาลส่องดาว แพทย์ตรวจแล้ว พบว่าหลวงปู่ได้ถึงแก่มรณภาพก่อนที่จะถึงโรงพยาบาลแล้ว จึงได้นำสรีระของท่านกลับมาวัดโนนสะอาด
สิริรวมอายุได้ ๗๖ ปี ๑ เดือน ๒๑ วัน ๕๓ พรรษา
........................................................
 รวบรวม โดย พระราชวิสุทธินายก
เจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธ)

สมเด็จพระวันรัต (จุนท์ พฺรหฺมคุตฺโต)

เจ้าประคุณ สมเด็จพระวันรัต (จุนท์ พฺรหฺมคุตฺโต ป.ธ.๙)
แม่กองธรรมสนามหลวง
วัดบวรนิเวศวิหาร กรุงเทพมหานคร



ประวัติโดยสังเขป
ชื่อ:  สมเด็จพระวันรัต ฉายา พฺรหฺมคุตฺโต
วิทยาฐานะ:  ป.ธ. ๙
วัด: วัดบวรนิเวศวิหาร แขวงบวรนิเวศ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร
นามเดิม: จุนท์ นามสกุล พราหมณ์พิทักษ์
เกิด: วันพฤหัสบดี ที่ ๑๗ กันยายน พ.ศ.๒๔๗๙ ขึ้น ๑ ค่ำ เดือน ๑๑ ปี ชวด  ณ บ้านเกาะเกตุ ตำบลชำราก อำเภอเมือง จังหวัดตราด
นามบิดา: นายจันทร์ พราหมณ์พิทักษ์
นามมารดา: นางเหล็ย พราหมณ์พิทักษ์

บรรพชา: วันจันทร์ ขึ้น ๖ ค่ำ เดือน ๖ ปี ฉลู วันที่ ๑๒ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๙๑  ณ วัดคิรีวิหาร ตำบลชำราก อำเภอเมือง จังหวัดตราด  มี พระวินัยบัณฑิต (ถาวร ฐานุตฺตโร ป.ธ.๗) เจ้าอาวาสวัดคิรีวิหาร เป็นพระอุปัชฌาย์  (ต่อมาได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นราช ที่ พระราชวินัยเวที)

อุปสมบท:  วันอาทิตย์ แรม ๑ ค่ำ เดือน ๘ ปีวอก วันที่ ๘ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๙๙  ณ วัดบวรนิเวศวิหาร แขวงบวรนิเวศ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร  พระอุปัชฌาย์ สมเด็จพระวชิรญาณวงศ์ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก (ม.ร.ว.ชื่น สุจิตฺโต) ต่อมาทรงได้รับพระราชทานสถาปนาพระอิศริยยศและพระฐานันดรศักดิ์ เป็นสมเด็จพระสังฆราชเจ้ากรมหลวงวชิรญาณวงศ์
พระกรรมวาจาจารย์ พระวินัยบัณฑิต (ถาวร ฐานุตฺตโร ) วัดคิรีวิหาร จังหวัดตราด
พระอนุสาวนาจารย์ พระครูวิสุทธิธรรมภาณ (แจ่ม ธมฺมสาโร ป.ธ.๔) (ต่อมาได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะ ที่พระมหานายก และพระราชบัณฑิต ตามลำดับ)

วิทยฐานะ:
พ.ศ. ๒๔๙๑ สำเร็จวิชาสามัญศึกษา (ป.๔) จากโรงเรียนวัดคิริวิหาร ตำบลชำราก อำเภอเมือง จังหวัดตราด
พ.ศ. ๒๔๙๕ สอบประโยค น.ธ. เอก ได้ในสนามหลวงสำนักเรียนวัดบวรนิเวศวิหาร
พ.ศ. ๒๕๑๖ สอบได้ประโยค ป.ธ.๙ ได้ในสนามหลวงสำนักเรียนวัดบวรนิเวศวิหาร

งานบริหาร:
  • เป็นผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดบวรนิเวศวิหาร
  • เป็นกรรมการวัดบวรนิเวศวิหาร
  • เป็นครูสอนพระปริยัติธรรม สำนักเรียนวัดบวรนิเวศวิหาร
  • เป็นผู้อำนวยการศึกษา สำนักเรียนวัดบวรนิเวศวิหาร
  • เป็นเจ้าคณะขาบบวร-เขียวบวร
  • เป็นกรรมการมหาเถรสมาคม (มส.)
  • เป็นกรรมการเถรสมาคมธรรมยุต
  • เป็นเจ้าคณะกรุงเทพมหานคร-สมุทรปราการ (ธรรมยุต)
  • เป็นอนุกรรมการฝ่ายการปกครอง ของมหาเถรสมาคม
  • เป็นพระอุปัชฌาย์
  • เป็นกรรมการสนามหลวง แผนกบาลี
  • เป็นแม่กองธรรมสนามหลวง
  • เป็นกรรมการฝ่ายศาสนศึกษา ของมหาเถรสมาคม
  • เป็นรองประธานกรรมการฝ่ายศาสนศึกษา ของมหาเถรสมาคม
  • เป็นผู้อำนวยการมูลนิธิมหามกุฎราชวิทยาลัย
  • เป็นผู้รักษาการ เจ้าคณะใหญ่คณะธรรมยุต
  • เป็นผู้รักษาการ เจ้าอาวาสวัดมกุฏกษัตริยาราม กรุงเทพมหานคร
หน้าที่:
  • เป็นกรรมการชำระพระไตรปิฎก ฉบับเฉลิมพระชนมพรรษา ๕ รอบ ๖๐ พรรษาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
  • เป็นกรรมการชำระอรรถกถา ฉบับเฉลิมพระชนมพรรษา ๕ รอบ ๖๐ พรรษา สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ
  • เป็นกรรมการสภามหาวิทยาลัยผู้ทรงคุณวุฒิ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย
  • เป็นผู้แสดงพระธรรมเทศนา ในการทรงบำเพ็ญพระราชกุศล, งานพระราชพิธีฯ ในบางโอกาส
  • เป็นผู้ถวายการสอนพระธรรมวินัยแด่สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฏราชกุมาร  ในคราวทรงทรงผนวช เสด็จประทับ ณ วัดบวรนิเวศวิหาร
  • เป็นกรรมการกองตำรามหามกุฏราชวิทยาลัย
  • เป็นหัวหน้ากองตำรามหามกุฏราชวิทยาลัย
  • เป็นกรรมการมูลนิธิมหามกุฏราชวิทยาลัย
  • เป็นประธานคณะกรรมการตำราและวิชาการ มูลนิธิมหามกุฏราชวิทยาลัย
  • สนองงานถวายเจ้าพระคุณสมเด็จพระญาณสังวรฯ ที่ได้รับพระบัญชาในบางโอกาส
  • ใน พระราชพิธีพระราชทานเพลิง พระศพสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาส- ราชนครินทร์ วันที่ ๑๕ พฤศจิกายน ๒๕๕๑ พระพรหมมุนี ได้ปฏิบัติหน้าที่พระเถระชั้นผู้ใหญ่ นั่งพระเสลี่ยงกลีบบัว (พระยานมาศพระนำ) และราชรถน้อย (รถพระนำ) อ่านพระอภิธรรมนำขบวนพระอิสริยยศ ในการเคลื่อนพระศพ จากพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท สู่พระเมรุ ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง
งานพิเศษ:
  • พ.ศ. ๒๕๔๑  ตรวจการณ์คณะสงฆ์ภาค ๓ (ธรรมยุต) ในจังหวัดสิงห์บุรี, อุทัยธานี,ลพบุรี
  • พ.ศ. ๒๕๔๑  ตรวจการณ์คณะสงฆ์ภาค ๗ (ธรรมยุต) ในจังหวัดเชียงใหม่
  • พ.ศ. ๒๕๔๓
    • ตรวจการณ์คณะสงฆ์ภาค ๑๒ (ธรรมยุต) ในจังหวัดจันทบุรี
    • ตรวจการณ์คณะสงฆ์ภาค ๑๓ (ธรรมยุต) ในจังหวัดปราจีนบุรี
  • พ.ศ. ๒๕๔๕
    • ตรวจการณ์คณะสงฆ์ภาค ๘ (ธรรมยุต)
    • รักษาการแทนเจ้าคณะจังหวัดปทุมธานี (ธรรมยุต)
สมณศักดิ์:
  • พ.ศ. ๒๕๑๗ ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระอมรโมลี
  • พ.ศ. ๒๕๓๑ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นราช ที่ พระราชสุมนต์มุนี ศรีปริยัติบวรวิภูษิต ยติคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
  • พ.ศ. ๒๕๓๕ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นเทพ ที่ พระเทพกวี ศรีปริยัติวิภูษิต ตรีปิฎกบัณฑิต ธรรมิกคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
  • พ.ศ. ๒๕๔๑ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นธรรม ที่ พระธรรมกวี ศรีธรรมประยุต วิสุทธิญาณนายก ตรีปิฎกบัณฑิต ยติคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
  • พ.ศ. ๒๕๔๓ ได้รับพระราชทานสถาปนา สมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะเจ้าคณะรองชั้นหิรัณยบัฏ ที่ พระพรหมมุนี ศรีวิสุทธิญาณนายก ธรรมสาธกวิจิตรปฏิภาณ ปริยัติวิธานกิจจการี ตรีปิฎกบัณฑิต ธรรมยุตติกคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี
  • พ.ศ. ๒๕๕๒ ได้รับพระราชทานสถาปนา สมณศักดิ์เป็นสมเด็จพระราชาคณะ ชั้นหิรัณยบัฏ ที่สมเด็จพระวันรัต ศรีวชิรญาณวงศวิวัฒ ปริยัติพิพัฒนพงศ์ วิสุทธิสงฆปริณายก ตรีปิฎกโกศล วิมลคัมภีรญาณสุนทร ธรรมยุตติกคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี อรัณยวาสี

ที่มา: http://www.gongtham.net/my_data/meakong/index.php

พระครูสุทธธรรมาภรณ์ (พยุง ชวนปญฺโญ)


พระครูสุทธธรรมาภรณ์ (พยุง ชวนปญฺโญ)
วัดป่าภูริทัตตถิราวาส (วัดป่าบ้านหนองผือ)
ต.นาใน อ.พรรณานิคม จ.สกลนคร

 

๏ อัตโนประวัติ
มีนามเดิมว่า พยุง นามสกุล เทพิน เกิดเมื่อวันอังคารที่ ๑ มกราคม พ.ศ.๒๔๙๕ ตรงกับวันขึ้น ๕ ค่ำ เดือน ๒ ปีเถาะ ณ บ้านหนองผือ ตำบลนาใน อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร บิดาท่านชื่อ นายใคร เทพิน มารดาท่านชื่อ นางมี เทพิน

๏ การบรรพชา
อายุ ๑๖ ปี เมื่อวันที่ ๑๘ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๑๑ ท่านได้รับการบรรพชาเป็นสามเณร ณ วัดศรีโพนเมือง ตำบลธาตุเชิงชุม อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร โดยมี พระวิบูลธรรมภาณ (พระอาจารย์มหาไพรบูลย์ อภิวณฺโณ) วัดศรีโพนเมือง เป็นพระอุปัชฌาย์

๏ การอุปสมบท
อายุ ๒๒ ปี เมื่อวันที่ ๓๑ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๑๗ ท่านได้รับการอุปสมบทเป็นพระภิกษุ ณ พัทธสีมาวัดพรหมวิหาร ตำบลสวาท อำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร โดยมี พระครูภัทรคุณาธาร เป็นพระอุปัชฌาย์, พระสมุห์สิงห์ทอง ปภากโร เป็นพระกรรมวาจาจารย์ และ พระปลัดสุดใจ สิริจนฺโท เป็นพระอนุสาวนาจารย์

๏ พำนักจำพรรษา ณ วัดป่าภูริทัตตถิราวาส
ปัจจุบันนี้ ท่านพระอาจารย์พยุง ชวนปญฺโญ พำนักจำพรรษาปฏิบัติธรรมที่วัดป่าภูริทัตตถิราวาส (วัดป่าบ้านหนองผือ) บ้านหนองผือ ตำบลนาใน อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร ซึ่งเป็นวัดของหลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต ท่านได้มาพำนักจำพรรษา ๕ ปีสุดท้ายก่อนองค์ท่านจะมรณภาพ






พระครูวีรธรรมคุณ (หลวงปู่อินตอง สุภวโร)



พระครูวีรธรรมคุณ (หลวงปู่อินตอง สุภวโร) 

วัดป่าวีระธรรม ต.ไฮหย่อง อ.พังโคน จ.สกลนคร


๏ อัตโนประวัติ
“พระครูวีรธรรมคุณ” หรือ “หลวงพ่ออินตอง สุภวโร” มีนามเดิมว่า อินตอง ศรีสร้อย เกิดเมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม พ.ศ.2481 ตรงกับวันจันทร์ ขึ้น 1 ค่ำ เดือน 7 ปีขาล ณ บ้านอุ่มเหม้า ต.ไฮหย่อง อ.พังโคน จ.สกลนคร โยมบิดา-โยมมารดาชื่อ นายบัวพา และนางบด ศรีสร้อย ครอบครัวประกอบอาชีพทำนาทำไร่ เมื่อเรียนจบภาคบังคับ ท่านก็ออกมาช่วยบิดาและมารดาทำนา ทำไร่ ตามวิถีชีวิตชาวชนบทอีสาน

๏ การบรรพชาและอุปสมบท
ครั้น อายุได้ 17 ปี เมื่อวันที่ 3 มกราคม พ.ศ.2498 ท่านได้เข้าพิธีบรรพชาเป็นสามเณร ณ วัดป่าสุทธาวาส ต.ธาตุเชิงชุม อ.เมือง จ.สกลนคร โดยมี พระครูอุดมธรรมคุณ (หลวงปู่มหาทองสุก สุจิตฺโต) วัดป่าสุทธาวาส เป็นพระอุปัชฌาย์ หลังจากนั้นได้ศึกษาพระธรรมวินัยกับครูบาอาจารย์และปฏิบัติธรรมอย่างเคร่งครัดตลอดมา รวมทั้งได้ติดตามครูบาอาจารย์ไปร่วมปฏิบัติธรรมอีกหลายแห่ง
กระทั่งเมื่ออายุครบ 20 ปีบริบูรณ์ ท่านได้เข้าพิธีอุปสมบทเป็นพระภิกษุในพระพุทธศาสนา เมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม พ.ศ.2501 ณ พัทธสีมาวัดจันทนาราม ต.จันทนิมิตต์ อ.เมือง จ.จันทบุรี โดยมี พระเทพสุทธิโมลี (เสงี่ยม จิณฺณาจาโร) เป็นพระอุปัชฌาย์ ต่อมาท่านได้มุ่งมั่นศึกษาพระปริยัติธรรม จนสามารถสอบไล่ได้นักธรรมชั้นตรี-โท-เอก ภายในปี พ.ศ.2503 ณ สำนักเรียนวัดอรุณรังษี จ.ขอนแก่น

๏ ลำดับงานปกครองคณะสงฆ์
พ.ศ.2517 เป็นเจ้าอาวาสวัดป่าวีระธรรม
พ.ศ.2536 เป็นเจ้าคณะอำเภอพังโคน-พรรณานิคม-วาริชภูมิ (ธรรมยุต)
พ.ศ.2542 เป็นเจ้าคณะอำเภอพังโคน-วาริชภูมิ-นิคมน้ำอูน (ธรรมยุต)

๏ ลำดับสมณศักดิ์
พ.ศ.2531 ได้รับพระราชทานพระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะตำบลชั้นตรีที่ พระครูวีรธรรมคุณ
พ.ศ.2536 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะอำเภอชั้นโท ในราชทินนามเดิม
พ.ศ.2539 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะอำเภอชั้นเอก ในราชทินนามเดิม


๏ พำนักจำพรรษาอยู่ที่วัดป่าวีระธรรม
ปัจจุบัน นี้ หลวงพ่ออินตอง สุภวโร พำนักจำพรรษาอยู่ที่วัดป่าวีระธรรม จ.สกลนคร อยู่อบรบศีลธรรม สั่งสอนศิษยานุศิษย์ เผยแผ่พระพุทธศาสนาตามหลักคำสอนขององค์สมเด็จพระบรมศาสดาสัมมาสัมพุทธเจ้า อย่างเคร่งครัด นอกจากนี้ท่านยังได้สร้างถาวรวัตถุ ทั้งโบสถ์ และศาลาการเปรียญ ฯลฯ  พร้อมกับหลักธรรมคำสอนที่ให้คณะศรัทธาญาติโยมชาวบ้านได้ยึดถือน้อมนำมาปฏิบัติ ความว่า “เมื่อ มาก็ตัวเปล่า เมื่อไปก็ไปตัวเปล่า ให้เร่งสร้างความดีงามเพราะความดีงามเท่านั้นที่คงอยู่ เมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา เป็นเครื่องทำให้โลกไม่วุ่นวาย” ซึ่งเป็นหลักธรรมสั้นๆ แต่เข้าใจง่าย


หลวงปู่คำบ่อ ฐิตปญฺโญ


หลวงปู่คำบ่อ ฐิตปญฺโญ

วัดใหม่บ้านตาล ต.โคกสี อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร



เรียบเรียงโดย พระอธิการคำบ่อ ฐิตปญฺโญ

๏ อัตโนประวัติ

ข้าพเจ้ามีนามเดิมที่โยมคุณตาตั้งให้ ชื่อ คำบ่อ พวงสี เกิดเมื่อวันพุธที่ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2474 เวลาประมาณ 03.00 น. ตรงกับวันขึ้น 2 ค่ำ เดือน 12 ปีมะแม ณ บ้านตาล ต.โคกสี อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร โยมบิดา-โยมมารดาชื่อ นายทอง และนางภู่ พวงสี มีพี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกันทั้งหมด 7 ข้าพเจ้าเป็นบุตรคนที่ 1
 
๏ ชาติกำเนิดและชีวิตปฐมวัย
ในปฐมวัย ข้าพเจ้าได้เข้าเรียนชั้นประถมศึกษาที่ศาลาวัดศรีษะเกษ บ้านตาล ต.โคกสี อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร จนจบชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เมื่อจบแล้ว โยมบิดา-โยมมารดาจะให้บวชเป็นสามเณร จึงตอบท่านไปว่า ยังไม่บวช จะอยู่ทำงานไปอีกสักระยะหนึ่งก่อน จึงจะบวช โยมบิดา-โยมมารดา ท่านก็ไม่ว่าอะไรแม้แต่คำเดียว ตั้งแต่วันนั้นข้าพเจ้าก็ทำหน้าที่การงานช่วยบิดามารดาให้ดีที่สุด จะไม่ทำให้ท่านเป็นทุกข์เพราะเรา ตระกูลนี้ไม่เจริญเพราะเราก็จะไม่ให้เสื่อมเพราะเรา ตระกูลเจริญเพราะเราก็จะไม่ให้เสื่อมเสียเพราะเรา นี้เป็นความรู้สึกลึกๆ อยู่ในหัวใจของข้าพเจ้า จนบิดามารดาไว้เนื้อเชื้อใจ จะซื้อจะขายอะไรที่จะต้องใช้เงินทองจำนวนมาก ท่านจะมาถามแทบทุกครั้ง ถ้าข้าพเจ้าตกลงอย่างไร ท่านก็จะเอาอย่างนั้น เพราะความไว้เนื้อเชื้อใจในตัวของข้าพเจ้า
ท่านทั้งสองเป็นพุทธมามกะ เลื่อมใสในบวรพระพุทธศาสนา เพราะเชื่อว่าความดีก็มีเหตุ ความชั่วก็มีเหตุ ความดีก็เกิดจากการกระทำดีนั้น ความชั่วก็เกิดจากการกระทำชั่วนั้น ฉะนั้น ท่านทั้งสองจึงพยายามสร้างความดี ทำความดี ตามกำลังกายกำลังทรัพย์ กำลังปัญญาของท่าน จนกระทั่งท่านทั้งสองจากโลกนี้ไปอย่างไม่มีวันกลับ
ฉะนั้น ตระกูลพวงสีนี้จึงเป็นตระกูลเคารพนับถือบวรพระพุทธศาสนาอย่างไม่ลืมเลือนไป จากหัวใจ ในตระกูลพวงสีนี้ ก็นับว่าโชคดีที่ยึดเอาคำสอนพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นหลักปฏิบัติในการครอง เรือน จึงทำให้ชีวิตความป็นอยู่ของตระกูลพวงสีพอกินพอใช้ไม่รวยและก็ไม่จน พอมีพอกินตามสภาพคนบ้านนอก

๏ ชีวิตเข้าสู่ร่มกาสาวพัสตร์
เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2495 ปีมะโรง อายุได้ 21 ปี วันนั้นคุณตามาที่บ้านประมาณ 1 ทุ่ม ท่านถามว่ากินข้าวเสร็จหรือยัง เลยบอกท่านว่ายัง ท่านเลยบอกให้รีบไปกินข้าว วันนี้จะพาไปมอบนาคที่วัดตาลนิมิต บ้านตาล ต.โคกสี อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร แบบนี้เขาเรียกว่าแบบจู่โจมไม่ให้รู้ตัว โยมบิดา-โยมมารดาไม่บอกให้ทราบ แต่ข้าพเจ้ากลับรู้สึกดีใจ จะได้หมดหนี้บุญคุณของท่านเสียที หนี้บุญคุณของบิดามารดา ยังฝังอยู่ในจิตใจไม่หลงลืมตลอดมา
ถ้ายังไม่ได้บวชให้ท่านก่อนแล้ว ก็จะไม่แต่งงานเป็นอันขาด เพราะได้ยินญาติผู้ใหญ่ท่านหนึ่งเล่าให้ฟังว่า ตาของเธอเขาดีใจมากเพราะได้หลานคนแรกเป็นผู้ชาย ท่านบอกว่าท่านได้กำไรแล้ว คำว่ากำไรคงหมายถึงความดีเท่านั้น คำพูดของท่านคำนี้จึงไม่ลืมเลือนไปจากจิตใจของข้าพเจ้าตลอดมาจนกระทั่งทุก วันนี้ เมื่อไปอยู่วัดเป็นนาคแล้ว ก็ได้มีเพื่อนคนหนึ่งได้ตามไปเพื่อจะบวชเหมือนกัน เราก็ดีใจเพราะได้เพื่อน เมื่อเพื่อนไปเป็นนาคอยู่ด้วยกันได้ 3 วันก็มีเรื่องให้แตกกัน เนื่องจากหลวงพี่สงฆ์ให้ไปช่วยงานที่บ้าน อ.วานรนิวาส จ.สกลนคร ชวนให้ไปด้วยกันแกก็ไม่ไปตาม สุขเพราะความมีเพื่อนก็เลยหายไปอย่างง่ายๆ แต่ข้าพเจ้าได้พูดคุยกับครูบาอาจารย์แล้วก็ต้องไป คิดว่าไปไหนก็ต้องมีพระเป็นเพื่อน ไปหาพระก็ต้องมีพระเป็นเพื่อน ไปหาคนก็ต้องมีคนเป็นเพื่อน และไปช่วยสร้างพระอุโบสถที่ยังไม่แล้วเสร็จ ออกเดินทางประมาณต้นเดือนกุมภาพันธ์ ที่วัดเจริญราษฎร์บำรุง บ้านมาย อ.วานรนิวาส จ.สกลนคร มีทั้งหญิง ชาย คนหนุ่ม คนแก่ จำนวนมากช่วยงาน แต่อยู่ไปประมาณเดือนมีนาคม ครูบาอาจารย์อาจมองเห็นว่าจะมองว่าใกล้ไฟมันร้อน ใกล้ค้อนมันเจ็บ ท่านเลยลัดคิวบวชเป็นสามเณรให้ ท่านก็ได้จับบวชเป็นสามเณรที่โบสถ์น้ำ เรียกว่า อุทกุกเขปสีมา เป็นสามเณรจนกระทั่งเดือนเมษายนอุโบสถที่สร้างก็เสร็จ ทำพิธีพัทธสีมาแล้วทำพิธีบวช โดยมี พระมหาเถื่อน อุชุกาโร เป็นพระอุปัชฌาย์, พระลี ฐิตธัมโม เป็นพระกรรมวาจารย์ และ พระโง่น โสรโย เป็นพระอนุสาวนาจารย์ เมื่อวันที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2495 เวลา 09.45 น. ณ วัดเจริญราษฎร์

๏ สถานที่จำพรรษา
พรรษาที่ 1 (พ.ศ. 2495)
วัดตาลนิมิตร บ้านตาล อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร
พรรษาที่ 2 (พ.ศ. 2496)
วัดประชาอุทิศ อ.คำเขื่อนแก้ว จ.อุบลราชธานี (ปัจจุบัน จ.ยโสธร)
พรรษาที่ 3 (พ.ศ. 2497)
วัดวิเวการาม ต.บางพระ อ.ศรีราชา จ.ชลบุรี
(ออกพรรษาปลายปี 2497 เดินทางไปภาคใต้)
พรรษาที่ 4-6 (พ.ศ. 2498-2500)
วัดวิเวการาม ต.บางพระ อ.ศรีราชา จ.ชลบุรี
พรรษาที่ 7 (พ.ศ. 2501)
วัดป่านันทนาราม อ.เถิน จ.ลำปาง
พรรษาที่ 8 (พ.ศ. 2502)
ถ้ำแดนสวรรค์ อ.เชียงดาว จ.เชียงใหม่
พรรษาที่ 9-10 (พ.ศ. 2503-2504)
ป่าเมี่ยงแม่สาย ต.โหล่งขอด อ.พร้าว จ.เชียงใหม่
พรรษาที่ 11 (พ.ศ. 2505)
หมู่บ้านจวงเรื้อน อ.พาน จ.เชียงราย
พรรษาที่ 12-18 (พ.ศ. 2506-2511)
ป่าเมี่ยงแม่สาย ต.โหล่งขอด อ.พร้าว จ.เชียงใหม่
พรรษาที่ 19 (พ.ศ. 2512)
เหมืองแร่ผาปก ต.สวนผึ้ง จ.ราชบุรี (ปัจจุบันเป็น อ.สวนผึ้ง)
พรรษาที่ 20-21 (พ.ศ. 2513-2514)
ป่าเมี่ยงแม่สาย ต.โหล่งขอด อ.พร้าว จ.เชียงใหม่
พรรษาที่ 22-24 (พ.ศ. 2515-2517)
วัดดอยแม่ปั๋ง อ.พร้าว จ.เชียงใหม่
พรรษาที่ 25-ปัจจุบัน (พ.ศ. 2518-ปัจจุบัน)
วัดใหม่บ้านตาล ต.โศกสี อ.สว่างแดนดิน จ.สกลนคร


พระราชวิสุทธินายก (พระมหาพรมมา จตฺตภโย)


พระราชวิสุทธินายก (พระมหาพรมมา จตฺตภโย)

วัดป่าสุทธาวาส ต.ธาตุเชิงชุม อ.เมือง จ.สกลนคร



ท่านเจ้าคุณพระราชวิสุทธินายก นามเดิม  พรมมา  นามสกุล  แก้วประสิทธิ์ เกิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ ๒๘ เมษายน พ.ศ.๒๔๙๘ ตรงกับวัน ขึ้น ๗ ค่ำ เดือน ๖ ปีมะแม ณ บ้านกุสุมาลย์ ตำบลกุสุมาลย์ อำเภอกุสุมาลย์ จังหวัดสกลนคร

บิดาท่านชื่อ นายสวาท แก้วประสิทธิ์ มารดาท่านชื่อ นางบัว แก้วประสิทธิ์

การบรรพชา
ท่านได้บรรพชาเป็นสามเณร เมื่อวันที่ ๒๑ เมษายน พ.ศ.๒๕๑๓ ณ วัดศาลาทอง ตำบลหัวทะเล อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา โดยมี พระครูสุทธสีลสังวร เป็นพระอุปัชฌาย์

การอุปสมบท
อุปสมบทเป็นพระภิกษุในทางพระพุทธศาสนา เมื่อวันที่ ๓ กรกฎาคม พ.ศ.๒๕๑๙ ณ วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ โดยมี พระเทพสารเวที (ขันติ์ ขนฺติโก) วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร จังหวัดเชียงใหม่ เป็นพระอุปัชฌาย์ พระราชวินยาภรณ์ (จันทร์ กุสโล) วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระครูสันตยาธิคุณ (ทองอินทร์ กุสลจิตฺโต) วัดสันติธรรม ตำบลช้างเผือก อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ เป็นพระอนุสาวนาจารย์

การศึกษา หน้าที่การงานทางพระศาสนา
ครั้นบวชแล้ว ท่านก็ได้ตั้งใจใฝ่ศึกษาพระธรรมวินัย เล่าเรียนธรรมะคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า รวมทั้งปฏิบัติจิตภาวนาไปพร้อมกันด้วย
ปี พ.ศ.๒๕๑๖ สอบไล่ได้นักธรรมชั้นเอก ณ สำนักเรียนวัดเจดีย์หลวงวรวิหาร จ.เชียงใหม่
ปี พ.ศ.๒๕๒๑ สอบไล่ได้ เปรียญธรรม ๓ ประโยค ณ สำนักเรียนวัดเจดีย์หลวงวรวิหาร จ.เชียงใหม่
ปี พ.ศ.๒๕๒๑ สอบไล่ได้มัธยมศึกษาปีที่ ๓ ณ โรงเรียนสามัคคีวิทยาทาน วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร จ.เชียงใหม่
ปี พ.ศ.๒๕๒๕ สอบไล่ได้มัธยมศึกษาปีที่ ๕ ณ โรงเรียนวชิรมกุฏ วัดมกุฏกษัตริยาราม กรุงเทพมหานคร
ปี พ.ศ.๒๕๒๘ สอบไล่ได้ประกาศนียบัตรประโยคครูพิเศษมัธยม (พ.ม.) กองส่งเสริมวิทยฐานะครู กระทรวงศึกษาธิการ
ปี พ.ศ.๒๕๓๕ สำเร็จปริญญาตรี ศาสนศาสตร์บัณฑิต จากมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วัดบวรนิเวศวิหาร เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร
ปี พ.ศ.๒๕๓๖ เป็นเจ้าคณะตำบลธาตุเชิงชุม เขต ๑ (ธรรมยุต)
ปี พ.ศ.๒๕๓๘ เป็นเลขานุการเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต)
ปี พ.ศ.๒๕๔๑ เป็นรองเจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาส
ปี พ.ศ.๒๕๔๑ เป็นพระอุปัชฌาย์
ปี พ.ศ.๒๕๔๒ เป็นเจ้าคณะอำเภอกุสุมาลย์ - โพนนาแก้ว (ธรรมยุต)
*ปี พ.ศ.๒๕๔๒ ปฏิบัติหน้าที่แทนเจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาส
ปี พ.ศ.๒๕๔๗ เป็นรองเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต)
ปี พ.ศ.๒๕๕๓-ปัจจุบัน เจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาส อ.เมือง จ.สกลนคร
เจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต)


งานด้านการเผยแผ่ สมณศักดิ์
ปี พ.ศ.๒๕๓๑–๒๕๓๓ เป็นพระธรรมทูตต่างประเทศ ปฏิบัติศาสนกิจ ณ วัดภูริทัตตวนาราม เมืองออนทาริโอ มลรัฐแคลิฟอร์เนีย สหรัฐอเมริกา เป็นวัดของหลวงปู่สุวัจน์ สุวโจ ซึ่งท่านเจ้าคุณได้ไปอยู่ปฏิบัติธรรมกรรมฐานกับท่าน
ปี พ.ศ.๒๕๔๑ ได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะตำบลชั้นเอก ในราชทินนามที่ “พระครูอภัยธรรมสุนทร”
ปี พ.ศ.๒๕๔๕ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็น พระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะอำเภอชั้นเอก ในราชทินนามเดิมที่ “พระครูอภัยธรรมสุนทร”
ปี พ.ศ.๒๕๔๗ ได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์เป็น พระราชาคณะชั้นสามัญ ที่ “พระศาสนดิลก”
ปี พ.ศ. ๒๕๕๕ ได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์เป็น พระราชาคณะชั้นราช ที่ “พระราชวิสุทธินายก”

การบำเพ็ญสาธารณะประโยชน์
ท่านเจ้าคุณพระราชวิสุทธินายก ท่านเป็นพระที่มีความรู้ดี มีความสามารถ เป็นที่เคารพกราบไหว้ มีข้อวัตรปฏิบัติที่น่าเลื่อมใส ท่านเป็นพระที่มีเมตตาต่อศิษย์ยานุศิษย์ ทั้งพระภิกษุสามเณรด้วยกันก็ดี หรือญาติโยมก็ดี ท่านได้บำเพ็ญประโยชน์ให้แก่พระศาสนา และแก่สังคมส่วนรวมมากมาย ไม่ว่าจะเป็นสงเคราะห์คนยากคนจน ส่งเสริมการศึกษาของพระภิกษุสามเณร ศิษย์วัด อีกทั้งยังช่วยสนับสนุนให้ชาวบ้านต่างๆ ปลูกผักปลอดสารพิษ ปลูกเห็ด ปลูกสมุนไพร ฯลฯ เช่น ชาวบ้านวังบัวเงิน ชาวบ้านโพธิไพศาล ชาวบ้านกุดสะกอย ฯลฯ เขตอำเภอกุสุมาลย์ จังหวัดสกลนคร ชาวบ้านลาดสมบูรณ์ใหม่ ชาวบ้านลาดกระเฌอ อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร
นอกจากนั้นท่านเจ้าคุณพระราชวิสุทธินายก ท่านเอาใจใส่ดูแลในการบริหารกิจการของคณะสงฆ์ธรรมยุต จังหวัดสกลนคร ด้วยความเรียบร้อยดีงามตลอดมา รวมทั้งได้ดูแลเอาใจใส่พระเณรภายในวัด รวมถึงฆราวาสญาติโยม ให้สนใจในหลักศีลธรรม รักษาข้อวัตรปฏิบัติที่บูรพาจารย์พาดำเนินมา รวมทั้งพัฒนาวัดป่าสุทธาวาส ให้ดูเรียบร้อย สวยงาม น่าดู น่าอยู่ ท่านยังได้สร้างวัดเพื่อเป็นสถานที่ปฏิบัติธรรม บำเพ็ญศาสนประโยชน์อื่นๆ เช่น วัดป่าวังบัวเงิน บ้านวังบัวเงิน ตำบลโพธิไพศาล อำเภอกุสุมาลย์ จังหวัดสกลนคร, วัดป่าบ้านลาดสมบูรณ์ใหม่ ตำบลห้วยยาง อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร และยังได้พัฒนาวัดที่ญาติโยมได้นำมาถวายให้เป็นวัดสาขาของวัดป่าสุทธาวาส เช่น วัดถ้ำยาว บ้านนาขี้นาค ตำบลกกปลาซิว อำเภอภูพาน จังหวัดสกลนคร
ในด้านการศึกษานั้นท่านเจ้าคุณพระราชวิสุทธินายก ท่านจะมอบทุนให้แก่เด็กนักเรียนตามโรงเรียนต่างๆ ในเขตอำเภอกุสุมาลย์ และอำเภออื่น และท่านสนับสนุนให้พระภิกษุสามเณรไปศึกษาต่อทั้งทางธรรม ทางโลก โดยส่งไปตามสำนักเรียนวัดต่างๆ ในกรุงเทพมหานครบ้าง ในจังหวัดนครปฐม ในจังหวัดปทุมธานี ในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ในจังหวัดสิงห์บุรี ในจังหวัดนครราชสีมา ในจังหวัดเลย ในจังหวัดเชียงใหม่ เป็นต้น
ท่านเจ้าคุณพระราชวิสุทธินายก ท่านจะให้ความสำคัญในการช่วยกิจการงานของคณะสงฆ์ตลอดมา หากมีงานครูบาอาจารย์ที่ไหน ท่านก็จะนำพระภิกษุสามเณรไปช่วยงานตลอด นี่แสดงให้เห็นถึงการที่ท่านปกครองคณะสงฆ์ ท่านจะดูแลสุขทุกข์ของคณะสงฆ์อยู่ตลอดเวลา ท่านจะเอาใจใส่ในการงานมาก ท่านเป็นบุคคลที่มีระเบียบ เรียบร้อย เป็นคนละเอียดอ่อน ดังนั้นคณะสงฆ์ จึงให้ความไว้วางใจ และเคารพและนับถือท่าน

ปัจจุบันนี้ ท่านเจ้าคุณพระราชวิสุทธินายก ท่านพำนักอยู่ที่วัดป่าสุทธาวาส ตำบลธาตุเชิงชุม อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร



*แก้ไข-เพิ่มเติม ๑๐ ธ.ค. ๒๕๕๔

ต้นตระกูลกัมมัฏฐาน

แสดงโดยพระราชสังวรญาณ (พุธ ฐานิโย) เนื่องในวันบูรพาจารย์ ๒ ธ.ค. ๓๙


"บูรพาจารย์" หมายถึง อาจารย์ผู้เกิดก่อนเรา ท่านเกิดก่อนเรา ท่านบวชก่อนเรา ท่านสอนเรามาก่อน จึงได้ชื่อว่า พระบูรพาจารย์





อันดับของพระบูรพาจารย์ในภาคอีสาน อันดับแรก ท่านอริยกวี (อ่อน) ได้ไปอุปสมบทในสำนักของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๔ ซึ่งสมัยนั้นพระองค์ยังทรงอุปสมบทอยู่ ยังไม่ทรงลาผนวชออกมาครองเมือง แล้วท่านผู้นั้นก็ได้ศึกษาพระปริยัติธรรมเรียนรู้พระธรรมวินัย แล้วก็นำธรรมวินัยซึ่งถอดแบบจากพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๔ ไปประดิษฐานคณะพระกรรมฐานธรรมยุตสงฆ์ที่วัดสีทอง จังหวัดอุบลราชธานี เมื่อสิ้นบุญบารมีของท่านอริยกวี (อ่อน) ก็ตกทอดมาถึงท่าน พันธุละ ซึ่งเป็นสหธรรมิกของท่าน



พระอริยกวี (อ่อน) เกิดเมื่อ พ.ศ. ๒๓๘๘ จังหวัดอุบลราชธานี
เป็นพระอุปัชฌาย์พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต




ถัดจากนั้น ก็มาถึงยุคของพระเดชพระคุณ เจ้าพระคุณอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจนฺโท) เจ้าพระคุณอุบาลีคุณูปมาจารย์ท่านบริหารกิจการพระศาสนาทั้งฝ่ายปริยัติและทั้งฝ่ายปฏิบัติ ภาษากฎหมายเขาว่า คันถธุระ และ วิปัสสนาธุระ คันถธุระ มีหน้าที่จัดการบริหาร ปกครองคณะสงฆ์ตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ ซึ่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเป็นผู้ตราเป็นกฎหมายสงฆ์ขึ้นมาเรียกว่าพระ ราชบัญญัติคณะสงฆ์ และก็จัดการศึกษาพระปริยัติธรรม คือ สอนนักธรรม สอนบาลี สอนทั้งการปฏิบัติธุดงคกรรมฐาน สอนจนกระทั่งสมถกรรมฐาน วิปัสสนากรรมฐาน เป็นนักปฏิบัติที่ยอดเยี่ยม ขนาดขึ้นนั่งบนธรรมาสน์ พอขยับตัว ขาหัก ยังนั่งเทศน์เฉย เอาซิ


เจ้าพระคุณอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจนฺโท)





ท่านเจ้าคุณอุบาลีคุณูปมาจารย์นี้แหละ ท่านมีลูกศิษย์สององค์ องค์หนึ่งคือ สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (ติสฺสมหาเถร) ตอนนี้มาแยกสายกัน สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (ติสฺสมหาเถร) เป็นผู้ทำธุระในฝ่ายคันถธุระแล้วลูกศิษย์อีกองค์หนึ่งคือ พระเดชพระคุณ หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล นี้ ทำหน้าที่เฉพาะฝ่ายปฏิบัติฝ่ายเดียว
พระธุดงค์ในภาคอีสานที่ออกเดินธุดงค์ไปตามหัวเมืองน้อยเมืองใหญ่ ตามป่าตามชนบทเป็นองค์แรกเท่าที่รู้มา คือ หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล หลังจากที่ท่านอุปสมบทเป็นพระภิกษุสงฆ์แล้วประมาณ ๖ พรรษา ก็มาได้ลูกศิษย์องค์สำคัญ คือ พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต พระอาจารย์มั่น ภูริทตฺโต นี่เป็นกำลังสำคัญ
ถ้าจะเปรียบเทียบผู้สอนหนังสือ หลวงปู่เสาร์สอนได้เฉพาะแต่ระดับประถมและมัธยม แต่หลวงปู่มั่นสอนถึงระดับมหาวิทยาลัยจนถึงปริญญาเอก ทีแรกหลวงปู่มั่นมาเรียนกรรมฐานกับหลวงปู่เสาร์แต่บุญบารมีของหลวงปู่มั่น นั้น บุญวาสนาของท่านมีปฏิภาณรวดเร็ว การปฏิบัติธรรมก้าวหน้าได้ดี แล้วลงผลสุดท้าย ขั้นสมถะ พระอาจารย์เสาร์สอนพระอาจารย์มั่น ขั้นวิปัสสนาพระอาจารย์มั่นย้อนกลับมาสอนพระอาจารย์เสาร์ อาจารย์กลับเป็นลูกศิษย์ ลูกศิษย์กลับเป็นอาจารย์ แต่ท่านก็ยังมีความเคารพต่อกันอย่างสุดซึ้ง ซึ่งหาความเคารพของพระภิกษุสามเณรปัจจุบันนี้มีต่อครูบาอาจารย์นั้น จะเปรียบเทียบอย่างท่านไม่ได้เลย แม้ว่าท่านจะเก่งกว่าอาจารย์ในทางภูมิจิต ภูมิธรรม ท่านก็ไม่เคยลบหลู่ดูหมิ่นอุปัชฌาย์อาจารย์ของท่าน เคารพปรนนิบัติอยู่จนกระทั่งมรณภาพตายจากกันไป อันนี้คือจุดเริ่มของพระธุดงคกรรมฐานในสายภาคอีสาน
อยู่มาภายหลัง พระอาจารย์สิงห์ ขนฺตยาคโม หลวงปู่ดูลย์ อตุโล ไปเรียนหนังสืออยู่ที่วัดสุทัศน์ จังหวัดอุบลราชธานี พอดีในพรรษานั้น พระอาจารย์มั่นไปจำพรรษาที่วัดบูรพาฯ ซึ่งอยู่ในเมืองเดียวกัน ไม่ทราบว่าเป็นพ.ศ. เท่าใด ทีนี้พระอาจารย์ดูลย์ กับ พระอาจารย์สิงห์ เวลาว่างจากเรียนพระปริยัติธรรม ว่างจากการสอนหนังสือ (เมื่อก่อนนี้ โรงเรียนชั้นประถมนี้อยู่ในวัด) พอตกค่ำก็ไปเฝ้าพระอาจารย์มั่น ไปเรียนกรรมฐาน ไปฟังเทศน์ฟังธรรมพระอาจารย์มั่น ในทางปฏิบัติสมาธิ สมถภาวนา แล้วมาปฏิบัติตาม เกิดผลจิตสงบเป็นสมาธิ มีสภาวะรู้ ตื่น เบิกบาน มีปีติ มีความสุข ทั้งสององค์ท่านก็เลยตัดสินใจเลิกเรียนปริยัติธรรมติดตามพระอาจารย์มั่นไป เป็นลูกศิษย์ เดินธุดงค์ไปทั่วภาคอีสาน

-----------------------------------------------
ที่มา : http://www24.brinkster.com/thaniyo

พระรัชมงคลนายก (หลวงตาคำดี ปัญโญภาโส)

พระรัชมงคลนายก 

(หลวงตาคำดี  ปญฺโญภาโส)



ชีวประวัติย่อหลวงตาคำดี  ปัญโญภาโส

หลวงตาคำดี  ปัญโญภาโส  นามเดิมท่านชื่อ  ดี  นามสกุล  ใบหะสีห์  เกิดเมื่อวันที่  ๒๖  กรกฎาคม  พ.ศ.๒๔๗๐  ตรงกับวันพฤหัสบดี  ขึ้น  ๑๐  ค่ำ  เดือน  ๙  ปีเถาะ  ณ  บ้านหนองหอย  หมู่ที่  ๔  ตำบลกุสุมาลย์  อำเภอกุสุมาลย์  จังหวัดสกลนคร
บิดาท่านชื่อ  นายถา  ใบหะสีห์  มารดาท่านชื่อ  นางคำ  ใบหะสีห์  มีพี่น้องทั้งหมด  จำนวน  ๖  คน ท่านเป็นคนที่ ๓ 

ชีวิตในวัยเด็ก
เมื่อปี  พ.ศ.๒๔๘๐  อายุ  ๑๐  ปี  บิดามารดาได้ส่งให้ท่านเข้ารับการศึกษาที่โรงเรียนประชาบาลวัดศิริสุภา  ตำบลกุสุมาลย์  อำเภอกุสุมาลย์  จังหวัดสกลนคร  สมัยเรียนที่เรียนอยู่นั้น  หลวงตาคำดี  จะเรียนติดอันดับที่หนึ่งของห้องตลอด  ตั้งแต่ชั้นประถมศึกษาที่  ๑–๔  เพราะท่านเป็นคนที่เรียนเก่ง  มีความขยันหมั่นเพียร  อีกทั้งยังเป็นคนที่มีอุปนิสัยสุภาพเรียบร้อย จนปี  พ.ศ.๒๔๘๔ ท่านจึงจบชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔  ครั้นจบจากการศึกษาแล้วท่านได้ช่วยบิดามารดาทำนา ทำสวน ปลูกฝ้าย ปลูกพริก เลี้ยงวัวเลี้ยงควายไปตามประสาของชาวชนบท

การบรรพชาอุปสมบท
ปี  พ.ศ.๒๔๘๘  ท่านได้เข้ารับการบรรพชาเป็นสามเณรที่  วัดโพนธาราม  ตำบลกุสุมาลย์  อำเภอกุสุมาย์  จังหวัดสกลนคร  โดยมี  พระอธิการโท  วรปญฺโญ   เป็นพระอุปัชฌาย์  ครั้นบวชแล้ว  ท่านได้เข้ามาศึกษาพระปริยัติธรรมอยู่ที่วัดสะพานคำ  อำเภอเมือง  จังหวัดสกลนคร  จนสามารถสอบไล่ได้นักธรรมชั้นโท  หลวงตาคำดี  ปัญโญภาโส  ท่านมีอุปนิสัยน้อมไปในการปฏิบัติธรรม  มาตั้งแต่ครั้งที่เป็นสามเณรอยู่  โดยท่านสามารถติดต่อกับคนที่ตายไปแล้วได้  คือ  ญาติของคนที่ตายไปแล้วนั้น  อยากจะทราบว่าไปอยู่ในสถานที่ใด  ท่านก็เข้าสมาธิดูให้

ต่อมาพออายุครบ  ๒๐  ปีบริบูรณ์  ท่านจึงอุปสมบทเป็นพระภิกษุในทางพระพุทธศาสนา  โดยมี  พระอธิการโท วรปญฺโญ วัดโพนธาราม เป็นพระอุปัชฌาย์  พอบวชแล้วท่านได้มาอยู่ที่วัดสะพานคำ อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร ตั้งใจศึกษาข้อวัตรปฏิบัติ  ศึกษาพระธรรมวินัย หัดท่องบ่นบทสวดมนต์เจ็ดตำนาน  สิบสองตำนาน  จนสามารถท่องจำได้ทุกบท  ต่อมาได้ยินกิตติศัพท์คุณธรรมของหลวงปู่ฝั้น  อาจาโร จึงได้ไปฟังเทศนาธรรมของท่านและเกิดความศรัทธาเลื่อมใส จึงมาขออยู่ปฏิบัติธรรมด้วยที่วัดป่าภูธรพิทักษ์ โดยมีหลวงปู่สุวัจน์ สุวโจ เป็นพระพี่เลี้ยง

ญัตติเป็นพระธรรมยุต
พออายุ  ๒๓ ปี หลวงตาคำดี ปัญโญภาโส ท่านได้ญัตติเป็นพระธรรมยุต   เมื่อวันที่ ๖ กรกฎาคมพ.ศ.๒๔๙๒  ณ วัดศรีเทพประดิษฐาราม ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดนครพนม โดยมี พระเทพสิทธาจารย์ (หลวงปู่จันทร์ เขมิโย) เมื่อครั้งที่เป็นพระสารภาณมุนี วัดศรีเทพประดิษฐาราม จังหวัดนครพนม  เป็นพระอุปัชฌาย์ พระราชสุทธาจารย์ (พรมมา โชติโก) เมื่อครั้งที่เป็น พระครูวิจิตวินัยการ  วัดศรีเทพประดิษฐาราม จังหวัดนครพนม  เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระครูไพโรจน์ปัญญาคุณ  วัดอรัญญิกาวาส  จังหวัดนครพนม เป็นพระอนุสาวนาจารย์ พระอุปัชฌาย์ขนานนามฉายาให้ว่า “ปัญโญภาโส”   แปลว่า  “ผู้มีปัญญาเป็นแสงสว่าง”

การบวชในสมัยนั้น หลวงตาคำดีเล่าว่า “หลวงปู่ฝั้น อาจาโร เป็นผู้มอบหมายให้หลวงปู่สุวัจน์ สุวโจ นำพาไปญัตติที่วัดศรีเทพประดิษฐาราม” ครั้นบวชแล้วได้เดินทางกลับมาอยู่กับหลวงปู่ฝั้น  ที่วัดป่าภูธรพิทักษ์  จังหวัดสกลนคร เพื่อศึกษาข้อวัตรปฏิบัติฝึกหัดจิตภาวนากับท่าน อยู่อุปัฏฐากรับใช้ท่าน รวมทั้งได้เดินธุดงค์ติดตามหลวงปู่ฝั้น อาจาโร ไปในสถานที่ต่างๆ  ตามเทือกเขาภูพาน ป่าดงพงไพรอื่น และได้ติดตามหลวงปู่ฝั้น  ขึ้นไปบุกเบิกสร้างวัดป่าถ้ำขาม อำเภอพรรณนานิคม จังหวัดสกลนคร วัดป่าอุดมสมพร อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร และวัดป่าศรัทธารวม อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา เป็นต้น

หน้าที่การงานทางพระพุทธศาสนา
ปี  พ.ศ.๒๕๐๒ – ๒๕๑๔ เป็นเจ้าอาวาสวัดป่าศรัทธารวม  ต.หัวทะเล  อ.เมือง  จ.นครราชสีมา
ปี  พ.ศ.๒๕๐๒ – ๒๕๑๔ เป็นเจ้าคณะตำบลในเมือง  นครราชสีมา  (ธรรมยุต)
ปี  พ.ศ.๒๕๐๘ – ๒๕๑๔ เป็นรักษาการเจ้าคณะอำเภอเมือง  นครราชสีมา  (ธรรมยุต)
ปี  พ.ศ.๒๕๑๔ – ๒๕๓๘ เป็นที่ปรึกษาเจ้าคณะอำเภอเมือง  นครราชสีมา  (ธรรมยุต)
ปี  พ.ศ.๒๕๑๔ – ๒๕๒๒ เป็นเจ้าอาวาสวัดป่าห้วยน้ำริน  ต.ขี้เหล็ก  อ.แม่ริม  จ.เชียงใหม่
ปี  พ.ศ.๒๕๒๓ – ๒๕๓๓ เป็นเจ้าอาวาสวัดอรัญญิกาวาส  ต.ในเมือง  อ.เมือง  จ.นครพนม
ปี  พ.ศ.๒๕๓๓ – ๒๕๓๗ เป็นรักษาการเจ้าอาวาสวัดป่าภูธรพิทักษ์  ต.ธาตุเชิงชุม  อ.เมือง  จ.สกลนคร
ปี  พ.ศ.๒๕๓๘              เป็นเจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาส  ต.ธาตุเชิงชุม  อ.เมือง  จ.สกลนคร
ปี  พ.ศ.๒๕๓๘ – ๒๕๔๖ เป็นเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร  (ธรรมยุต)
ปี  พ.ศ.๒๕๔๖ – ๒๕๔๙ เป็นที่ปรึกษาเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร  (ธรรมยุต)

อุทิศตนเพื่อพระพุทธศาสนาและสังคมส่วนรวม
หลวงตาคำดี  ปัญโญภาโส  ท่านออกจาริกธุดงค์กรรมฐาน  เที่ยวประกาศพระธรรมคำสอนของพระบรมศาสดาสัมมาสัมพุทธเจ้า  ให้แก่พุทธศาสนิกชนทั้วไป  ทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ  ให้เข้าใจในหลักพระธรรมคำสอนทางพระพุทธศาสนา  สอนให้ละความชั่ว  มีการเบียดเบียนคนอื่น  การทำลายชีวิตสัตว์อื่น  หากทำให้คนอื่นเดือดร้อนแล้ว  ท่านก็สอนให้ละในสิ่งนั้น  เพราะเป็นสิ่งที่ไม่ดี  ไม่ให้กระทำ  มันเป็นบาป  สอนให้รู้จักการบำเพ็ญบุญ  มีการให้ทาน  การรักษาศีล  การบำเพ็ญภาวนา  เป็นต้น
หลวงตาคำดี  ท่านได้บำเพ็ญประโยชน์ให้แก่สังคมมากมาย  อาทิเช่น  สร้างตึกให้แก่โรงพยาบาลอำเภอกุสุมาลย์  จังหวัดสกลนคร  มอบอุปกรณ์การแพทย์  ให้แก่โรงพยาบาลต่างๆ  มอบอุปกรณ์การศึกษา  มอบทุนการศึกษา ฯลฯ เป็นต้น

ต่อมาเมื่อเมื่อปีพุทธศักราช  ๒๕๓๘  พระวิบูลย์ธรรมภาณ  เจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาส  เจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต) ได้ถึงแก่มรณภาพลง  เจ้าประคุณคุณสมเด็จพระมหามุนีวงศ์  วัดนรนาถสุนทริการาม  แขวงเทเวศร์  เขตพระนคร  กรุงเทพมหานคร  ซึ่งในขณะนั้นท่านได้ดำรงตำแหน่งเป็นเจ้าคณะภาค ๘ (ธรรมยุต) ได้มีพระบัญชาให้หลวงตาคำดี  ปัญโญภาโส  ขณะนั้นท่านพำนักอยู่ที่วัดป่าภูธรพิทักษ์ มาดำรงตำแหน่งเป็นเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต) และแต่งตั้งให้เป็นเจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาส  โดยเจ้าประคุณสมเด็จพระมหามุนีวงศ์  ท่านได้ให้เหตุผลว่า  “จังหวัดสกลนครเป็น ดินแดนแห่งพระกรรมฐาน  สมควรที่จะเอาพระกรรมฐานไปเป็นผู้ปกครอง”  หลวงตาคำดี  ท่านจึงได้ย้ายมาพำนักจำพรรษาอยู่ที่วัดป่าสุทธาวาส  อำเภอเมือง  จังหวัดสกลนคร

เมื่อหลวงตาคำดี  ปัญโญภาโส  ท่านได้ย้ายมาเป็นเจ้าอาวาสวัดป่าสุทธาวาสแล้ว  ท่านก็ได้พัฒนาวัดป่าสุทธาวาสเรื่อยมา  มีการบูรณะปฏิสังขรณ์กุฏิสงฆ์  ศาลาการเปรียญ  ทำห้องน้ำห้องสุขาใหม่  สร้างตึกอนุสรณ์หลวงปู่เสาร์ กันตสีโล  หลวงปู่มั่น ภูริทัตโต เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในวโรกาสที่พระองค์ทรงครองศิริราชสมบัติครบ ๕๐ ปี  รวมทั้งได้พัฒนาวัดป่าสุทธาวาส  ให้ดูเรียบร้อยสวยงาม

เมื่อปี  พ.ศ.๒๕๔๔ - ๒๕๔๕  ช่วงนั้นสุขภาพของท่านไม่ค่อยจะดีนัก  ท่านไปพักรักษาตัวที่โรงพยาบาลหลายครั้ง  ครั้นกลับจากโรงพยาบาลแล้ว  ท่านได้ไปพักรักษาตัวตามวัดต่างๆ  ไม่ว่าจะเป็น  วัดป่าภูธรพิทักษ์  วัดสันติกุสุมาลย์  เป็นต้น  โดยทางวัดป่าสุทธาวาสนั้น  ท่านได้มอบหมายให้ท่านพระครูอภัยธรรมสุนทร (พระมหาพรมมา  จตฺตภโย  ปัจจุบันเป็น พระราชวิสุทธินายก)  เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสเรื่อยมา  

พอปี  พ.ศ.๒๕๔๖  สุขภาพของท่านไม่ค่อยดีทรุดลงไปเรื่อย ท่านจึงได้ลาออกจากเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต) หลังจากที่ท่านลาออกแล้ว  ทางคณะสงฆ์จึงได้แต่งตั้งให้ท่านเป็นที่ปรึกษาเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร (ธรรมยุต) ภายหลังจากที่ท่านลาออกจากเจ้าคณะจังหวัดสกลนคร  (ธรรมยุต)  ท่านได้ย้ายไปอยู่ วัดป่าภูธรพิทักษ์  และวัดสันติกุสุมาลย์ 

ต่อมาท่านได้ป่วยหนัก  ทางคณะศิษย์ทั้งพระและฆราวาส จึงได้นำตัวของท่านไปพักรักษาตัวที่โรงพยาบาลบำรุงราษฎ์  กรุงเทพมหานคร  แพทย์ตรวจวินัจฉัยพบว่า ท่านเป็นโรคหัวใจ เส้นเลือดในสมองตีบ  และโรคไต ทางคณะแพทย์จึงได้ทำการรักษาจนอาการดีขึ้นพอสมควร เมื่อวันที่ ๒๐ เมษายน ๒๕๔๙  จึงได้นิมนต์ท่านมารักษาต่อที่โรงพยาบาลสกลนคร โดยพักรักษาอยู่ที่ห้องพิเศษ ๓ ตึกร่มฉัตร  โดยมีคณะแพทย์และพยาบาลโรงพยาบาลสกลนคร ให้การดูแลรักษาอย่างใกล้ชิด แต่ด้วยสภาพร่างกายที่ทรุดโทรมชราภาพมิอาจทนต่ออาการอาพาธต่างๆ ท่านจึงได้ละสังขารจากไปด้วยอาการอันสงบ  เมื่อวันที่ ๒๙ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๔๙ เวลา ๐๙.๐๙ น. ณ ห้องพิเศษ ๓ ตึกร่มฉัตร โรงพยาบาลสกลนคร  สิริรวมอายุได้ ๗๙ ปี  พรรษา ๕๗ พรรษา



ที่มา : เว็บไซด์สกลธรรม